|
|
Nieuws
Sarkozy wijt onveiligheid mede aan slecht geregelde immigratie
Niet eerder heeft president Nicolas Sarkozy van Frankrijk openlijk een verband gelegd tussen het stijgende gevoel van onveiligheid en de ontoereikend geregelde immigratieproblematiek van het land. Bij de installatie van een nieuwe, uit de politiegelederen afkomstige prefect in het departement Isère, sprak het staatshoofd stevig taal en gebruikte termen als 'nationale oorlog' en 'boeven'.
Zo speelt hij met de gedachte om uit het buitenland afkomstige Fransen de nationaliteit te ontnemen als zij geweld gebruiken tegen openbare ordehandhavers. Buitenlandse minderjarige deliquenten moeten bij meerderjarigheid niet meer automatisch de Franse nationaliteit verkrijgen. Minister Brice Hortefeux gaat nog een stapje verder dan regeringschef Sarkozy. Ook Fransen van buitenlandse origine die zich schuldig maken aan polygamie, vrouwenbesnijdenis of ernstige misdaden plegen, moet de Franse nationaliteit ontnomen kunnen worden.
In Grenoble braken midden juli hevige onlusten uit na het doodschieten door de politie van een gewapende overvaller van het casino. Bewoners uit de moeilijke wijk La Villeneuve schoten bij rellen vervolgens op de politie. De prefect in Isère werd overgeplaatst en vervangen door een hoge politiefunctionaris. Enkele dagen later gebruikten woonwagenbewoners in Loir-et-Cher geweld tegen de politie die een voortvluchtige kampgenoot doodschoot.
Sarkozy legde meer in het algemeen een verband tussen immigratie en onveiligheid en zei dat de laatste 50 jaar te weinig is gedaan aan de regulering van de immigratie. Daardoor is de integratie een mislukking geworden. Dergelijke uitspraken waren tot nu toe voorbehouden aan zegslieden van het Front national en van ander extreem rechts georiënteerden. Sarkozy betreurt het dat de werkloosheid van buitenlanders afkomstig uit niet-Europese landen het percentage van 24 heeft bereikt. De gemiddelde werkloosheid is ruim 9%. Het is volgens de president verplicht om de stroom buitenlanders te gaan beheersen. Elke illegale buitenlander moet worden teruggestuurd naar zijn land van herkomst, aldus de president.
Naast Sarkozy en Hortefeux heeft het UMP-kamerlid Eric Ciotti verdergaande voorstellen gedaan om ouders die geen controle uitoefenen op het criminele gedrag van hun kinderen strafrechtelijk te vervolgen. Eerder al is besloten om ouders te straffen die niet optreden tegen het schoolverzuim door de uitbetaling van de kinderbijslag tijdelijk te stoppen. In de nieuwe voorstellen zullen ouders van zich misdragende kinderen binnen een proeftijd toezicht moeten houden en verbieden dat hun kinderen bepaalde plaatsen bezoeken of contacten hebben met mede-boefjes. Ook moeten de schoolprestaties in de gaten worden gehouden. Gebeurt dat alles niet in de proeftijd, dan kunnen de ouders een gevangenisstraf krijgen die tot twee jaar kan oplopen plus een boete van maximaal € 30.000. Volgens het kamerlid wordt de maatregel in sommige landen met succes toegepast. Als voorbeeld wordt Canada genoemd.
Een enquête wijst uit dat het gevoel van onveiligheid bij de Fransen sinds de verkiezingscampagne van 2007 niet is afgenomen. Sinds het optreden van Sarkozy is het sentiment op dit punt juist verslechterd en slechts één op de zes Fransen zegt zich echt veilig te voelen. Het optreden van Sarkozy in Grenoble moet deze tendens keren.
De woorden van het staatshoofd zijn zeer slecht ontvangen bij de socialistische oppositie en bij partijgenoot, de oud-premier Dominique de Villepin, mogelijk kandidaat voor de opvolging van Sarkozy in 2012. Termen als 'oorlog tegen de criminaliteit', 'oorlog tegen het terrorisme' zijn die van de neo-conservatieve Amerikanen en Georges Bush. Ze bleken weinig succesvol, aldus De Villepin. De socialisten schrijven de hoge toon van Sarkozy toe aan diens mislukte beleid rond de veiligheid en zijn simplistische optreden daarin. Sarkozy tracht Marine le Pen, kandidaat-voorzitter van het Front national, wind uit de zeilen te nemen, aldus één van de verklaringen voor het optreden van de president.
De nieuwe maatregelen komen op 7 september aan de orde in de Senaat en later in de Assemblée nationale.
'De staat moet, meer dan ooit, het goede voorbeeld geven'
De Franse president Nicolas Sarkozy heeft zijn eerste minister Fillon per brief laten weten dat het uitgavenpatroon van de regeringsdiensten fors naar beneden moet. Ministers die misbruik maken van overheidsgeld voor privé pleziertjes, zullen streng worden aangepakt. De laatste weken verschijnen steeds vaker berichten over buitensporige uitgaven van ministers en staatssecretarissen.
Het staatshoofd kondigt ook aan dat rond 2013 ongeveer 10.000 voertuigen en 7000 woningen minder ter beschikking zullen staan van de regeringsambtenaren. Vliegreizen zullen bovendien alleen nog worden toegelaten als de bestemming niet binnen drie uur per trein te bereiken is.
Sarkozy's optreden komt naar buiten op het moment dat krantenberichten de verbouwing aankondigen van een Airbus A-330 tot presidentieel vliegtuig. Kosten € 176 miljoen. De Airbus zal nog een zestigtal stoelen tellen in plaats van de 324 en krijgt een ruime vergaderzaal. Aan boord kan Sarkozy beschikken over een eigen kamer met douche. Kritische commentatoren verklaren nu ook te begrijpen waarom de traditionele jaarlijkse Garden party van 14 juli is geschrapt (kosten € 700.000) dit jaar en dat ook de presidentiële jachtpartijen van de baan zijn.
De aankondiging van de algehele versobering van het staatsapparaat komt bovendien op een moment dat de berichtgeving over extravagante en niet geoorloofde uitgaven tot een voorlopig hoogtepunt lijkt te zijn gekomen. Zo was er de ophef over de extra beloning van € 9500 per maand die de ex-minister van Volkshuisvesting, Christine Boutin, zich liet uitbetalen voor een mistig onderzoek ('de sociale gevolgen van de mondialisering'). Zij ontving het salaris naast naar haar parlementaire pensioen van € 6000 per maand. Enkele dagen na de beroering hierover besloot Boutin af te zien van die extra beloning. Haar stap werd, mede op aandringen van premier Fillon, gevolgd door enkele andere ministers die naast hun gewone ministerssalaris ook nog pensioen ontvingen als oud-parlementariër. Van dat pensioen zien zij nu af.
Sommige politici realiseren zich dat het systeem van opeenstapeling van salarissen, riante pensioenen e.d. (le cumul) in deze tijd van economische crisis en moeizame hervormingen van het Franse pensioensysteem, moeilijk te verdedigen blijft. Driekwart van de Franse parlementariërs is cumulard, is burgemeester of heeft een betaalde functie bij de lagere overheden (departementen, regio's). De pensioenen kunnen alle bijelkaar worden opgeteld, alsook die van de niet-politieke banen.
Dan waren er de sigaren van Christian Blanc, staatssecretaris voor Groot-Parijs, die voor € 12.000 aan sigaren declareerde. Uit eigen zak betaalde hij bij het bekendworden van zijn onkostennota € 3500 voor de drie dagelijkse, maar dure rokertjes. En dan was er nog gedoe rond Christian Estrosi (minister van Industrie) en Fadela Amara (staatssecretaris van Stadsontwikkeling) die hun ambtelijk appartement in Parijs onderverhuurden aan familieleden. De rij van meestal door het satirische weekblad Le Canard enchaîné aangekaarte kwesties is voor dit moment gesloten bij de salarisverdubbeling die de nieuwe voorzitter van de Halde zich zou hebben gegund. Deze Haute autorité de lutte contre les discriminations (Hoge Autoriteit ter bestrijding van discriminatie), heeft sinds kort Jeanette Bougrab als nieuwe president. Haar voorganger genoot een 'schadeloosstelling' van € 6900, Jeanette maakte er € 14.000 gewoon salaris van, schrijft Le Canard. Voorts kwam er een nieuwe kabinetschef bij voor € 6600 per maand, alsmede een chauffeur. In deze kwestie heeft het 'slachtoffer' van de berichtgeving een krachtige ontkenning uitgesproken over de salarisverdubbeling. Zij meldt dezelfde schadeloosstelling te ontvangen als haar voorganger en een huisvestingsvergoeding van 3% van haar salaris.
|
Prestatieloon voor prefecten
De Franse regering heeft besloten de 126 prefecten en 450 onder-prefecten extra te belonen als zij de doelstellingen halen. Als een prefect erin slaagt die drie taken succevol te laten verlopen (openbare veiligheid, verkeersveiligheid, bestrijding werkloosheid) kan hij rekenen op een jaarlijkse extra beloning van € 60.000. Een sous-préfet kan maximaal € 41.000 als eindejaarsbeloning tegemoet zijn als hij erg zijn best heeft gedaan. De 'superprime' komt boven het gewone salaris van gemiddeld € 8000 voor een prefect, een door Parijs gestuurde functionaris, enigszins vergelijkbaar met een Commissaris van de Koningin. Een onder-prefect verdient tussen de € 3600 en € 7000 per maand, afhankelijk van het aantal dienstjaren. Het systeem van belonen naar prestatie moet op den duur ook worden teogepast bij de overige Franse ambtenaren. |
Sarkozy genoemd in smeergeldaffaire
Hoewel defensiekwesties vallen onder het staatsgeheim en de Franse media terughoudend blijven in de 'Karachi-aanslag', heeft de oppositie nu toch om
opheldering gevraagd. De zaak kwam na lange tijd van mediastilte weer in de openbaarheid nadat een rapport was uitgelekt van de Luxemburgse politie,
waarin Sarkozy wordt genoemd als medewerker van de toenmalige premier Edouard Balladur. In de jaren 1993 tot 1995 was Sarkozy minister onder Balladur en zou in die functie een rol hebben gespeeld in de organisatie van geldcircuits.
De Karachi-zaak in een notendop.
Smeergeld bij de verkoop van onderzeeërs aan Pakistan zou de verkiezingskas van Balladur hebben moeten spekken. Bij een aanslag op een bus in Karachi kwamen elf Fransen om het leven. De elf werkten in opdracht van Frankrijk aan de onderzeeërs. De aanslag zou een wraakoefening zijn van hooggeplaatste Pakistani die niet tevreden waren over het hun toekomende deel van de miljoenen aan uitgekeerde smeergelden en over het uiteindelijke stopzetten van deze betalingen.
Het is de zoveelste kwestie in Frankrijk. Tamelijk recent zijn de affaire-Clearstream (smeergeld) en de zaak-Pasqua (smeergeld). De aanslag-Karachi (smeergeld) eist nu de aandacht van het krantenlezende Franse publiek. De dodelijk bom in Karachi in 2002 werd tot nog recente datum toegeschreven aan Al Qaida, maar inmiddels is het wel duidelijk geworden dat de aanslag het werk is van Pakistani als represaille voor de maatregel van president Jacques Chirac, die in 1995 had besloten het betalen van commissies voor het onderzeebootproject stop te zetten. In 1992 wilde de Direction des chantiers navals DCN onderzeeërs gaan leveren aan Pakistan en vroeg aan Sofma, een onderneming belast met het exporteren van militair materieel, een netwerk van bemiddelaars op te zetten. Sofma ontving daarvoor 6% commissie (€ 338 miljoen). In die tijd werd dat nog als legaal beschouwd. Maar Sofma bleek niet de enige die zich bezighield met het werven van tussenpersonen. Ongeveer twee maanden voordat het contract zou worden getekend stelde kabinetsmedewerker Renaud Donnedieu van minister van Defensie François Léotard twee nieuwe onderhandelaars aan. Het bedrijf van deze twee uit Libië afkomstige tussenpersonen zou nog eens 4% commissie (€ 216 miljoen) hebben opgestreken. Volgens krantenberichten van toen zouden deze commissies zijn verdeeld over talloze ambtenaren, politici en militairen in Pakistan. Het geld zou een soort bedankje zijn voor de opdracht.
In het dossier komt de naam van Balladur regelmatig voor. Hij zou € 10 miljoen in contanten hebben ontvangen. De oud-premier is gehoord door de rechter, maar ontkent alle beschuldigingen en verklaart nooit te hebben gevraagd om provisiegelden uit te delen. In 1995 was Nicolas Sarkozy minister van Begrotingszaken onder Balladur en trad ook op als diens campagneleider. Volgens de advocaat van de familie van de slachtoffers van de aanslag in Karachi was Sarkozy het middelpunt in de corruptiezaak. 'Een fabel', zo reageert Sarkozy nu. Voorganger Chirac gebood in 1995 de uitkering van de commissies stop te zetten, maar het zou pas 2001 worden voordat de feitelijke betaling daarwerkelijk werd stopgezet, een jaar voor de aanslag.
In februari van dit jaar heeft het parket in Parijs een nieuw vooronderzoek geopend, na een ingediende klacht van de familie van de slachtoffers. Zij meent te zijn bedrogen door de Franse staat. De familieleden verwijten met name de Directie van marinebouw DCN tegenover de anti-terreuronderzoekers te hebben verzwegen dat zij op de hoogte was van de represailles die zouden volgen bij het stopzetten van de smeergelden. De Franse rechter heeft medio juni bevestigd dat het stopzetten van de smeergelden de directe aanleiding is geweest voor de aanslag. Ook meent hij dat vanaf het begin de Franse politieke top daarvan op de hoogte is geweest.
Frankrijk scoort goed met zijn milieubeleid
Volgens de Amerikaanse universiteiten van Yale en Columbia staat Frankrijk op de zevende plaats van de milieuranglijst van 163 landen. De eerste zes plaatsen waar de prestaties op milieuterrein het beste zijn, worden bezet door IJsland, Zwitserland, Costa Rica, Zweden, Noorwegen en het eiland Mauritius. Bij het vorige klassement van de twee universiteiten in 2008 stond Frankrijk op de tiende plaats.
Staatssecretaris van Milieuzaken Chantal Jouanno is niet weinig trots en wijst erop dat economische groei en een goed milieubeleid heel goed samen kunnen gaan. Yale constateert dat over het algemeen het inkomstenniveau van een land bepalend is voor het welsagen van het milieubeheer. Maar dat gaat niet altijd op. Zo bezetten de Verenigde Staten een 61e plaats en China staat zelfs op nummer 121. Een twintigtal Europese landen behoort tot de 50 best geplaatste. In Afrika sluiten zes landen de rij van het klassement: Niger, Togo, Angola, Mauritanië, de Centraal-Afrikaanse Republiek en Sierra Leone.
De mate van slagen van een verantwoord milieubeleid wordt ook in belangrijke mate bepaald door het overheidsingrijpen. Als voorbeeld wordt Chili genoemd, die dankzij belangrijke investeringen erin is geslaagd de natuurlijke omgeving te beschermen en op een 16e plaats komt. Buurland Argentinië daarentegen die veel minder doet aan de bestrijding van de vervuiling en het beheer van de natuurlijke bronnen, komt op plaats nummer 70.
Bij het beoordelen van de 163 landen is gebruik gemaakt van tien indicatoren met als belangrijke de invloed van het milieu op de volksgezondheid, de luchtkwaliteit, het waterbeheer, het beheer van de visserij en de bosbouw, uitstoot van broeikasgas en de biodiversiteit. Frankrijk scoort dan op het terrein van de volksgezondheid heel goed, speciaal voor betreft de afvalverwerking. Maar het land schittert niet in het bewaren van de verscheidenheid in de natuur.
Bij de onderzoekmethoden vallen nog wel wat kanttekeningen te plaatsen. De twee universiteiten baseren hun onderzoek op de statistieken die zijn verstrekt door de Wereldbank en de VN-organisaties voor voedsel en landbouw, alsmede door de omstreden UNFCC (klimaatrapport). Maar veel gegevens zijn ook verstrekt door de regeringen en deze zijn niet geverifieerd.
De Franse statistici publicerenwel elke vier jaar een rapport over 's lands prestaties op milieugebied. Zij constateren dat het inderdaad beter gaat, maar dat over het algemeen de situatie nog zorgwekkend is. Positieve punten zijn de verbetering van de luchtkwaliteit, vooral ontstaan door het rijden met schonere auto's en de stabilisering van het gebruik van nitraten (kunstmest) die in het oppervlaktewater terechtkomen. Het te kwistig gebruik van de meststof vermindert, maar het gebruik van chemische bestrijdingsmiddelen is nog overvloedig. Zorgelijk is de vervuiling van de bodem met stoffen als lood en koper en de verontreiniging van het grondwater door nitraten en pesticiden. Ook de Franse statistieken constateren dat het met de biodiversiteit de verkeerde kant opgaat, zelfs in crisis verkeert. Ondanks het toenemende aantal beschermde natuurgebieden blijkt de rijkdom aan vogelsoorten in landbouwgebieden met 20% te zijn gedaald in de laatste 20 jaar en met 10% in bosrijke gebieden. De voortschrijdende verstedelijking en infrastructuur (wegen, bovengrondse leidingen) zijn mede schuldig aan deze teruggang.
De industrie en in mindere mate ook de landbouw zijn onder druk van de overheid ecologischer gaan produceren, maar de consumptiegewoonten van de huishoudens drukken nog zwaar op de leefomgeving: veel autorijden, spullen snel in huis willen hebben (vrachtvervoer), verlangen naar een eigen huis, meer vakanties en verre reizen. Milieuheffingen blijven nog bescheiden in Frankrijk en lopen wat achter bij het Europees gemiddelde. Vergeleken met Nederland en Denemarken is deze achterstand veel groter. Het is de Franse overheid niet gelukt om de CO2-belasting, de taxe carbone in te voeren.
|
Riviervis verdacht
Frankrijk mag dan van Amerikaanse onderzoekers een hoog rapportcijfer halen bij zijn milieubeleid, de Fransen zelf maken zich ongerust over de waterkwaliteit van hun rivieren. Minister Jean-Louis Borloo heeft onlangs zelfs aangekondigd dat het plan bestaat om de verkoop en consumptie van sommige riviervis verder te verbieden. Met name in de Rhône en de Seine is het gehalte aan PCB's te hoog, maar ook in de Saône, de Somme, de Moezel en de Rijn worden hoge waarden gemeten van deze giftige stof. Inmiddels is op 70 plaatsen in Frankrijk de consumptie van riviervis verboden. De PCB's werden al in 1987 verboden wegens hun kankerverwekkende eigenschappen. De polychloorbiphenylen zijn zeer resistent en hopen zich op in het slib en komen nog steeds in de voedselketen terecht. Begin 2011 wordt bij afronding van een studie duidelijk of consumenten van veel zoetwatervis meer gevaar lopen dan de rest van de bevolking. |
Franse overheid moet/gaat het mes zetten in de uitgaven
Aan de vooravond van belangrijke besprekingen over de situatie rond de publieke uitgaven, biedt de laatste analyse van de statistici weinig reden tot optimisme. Volgens Insee (het Franse CBS) zijn de overheidsuitgaven (staat, sociale zekerheid 'Sécu' en lagere overheden) vorig jaar met 3,8% gestegen (gecorrigeerd voor de inflatie met 3%). De publieke uitgaven zijn daarmee op 56% gekomen van het bruto binnenlands product, een record voor Frankrijk.
In januari nog beloofde Frankrijk aan Brussel dat hij volgens het stabiliteitsprogramma de uitgaven tot 55,6% beperkt zou houden. Het land heeft zich zelfs gecommitteerd bij de Europese partners om de uitgaven tussen 2010 en 2013 jaarlijks niet harder te laten stijgen dan 0,6%. Volgens minister Lagarde was 2009 met een uitgavenstijging van 3% een uitzonderlijk jaar wegens de uitvoering van het grote herstelplan dat miljarden kost en door de extra uitgaven bij de werkloosheidsuitkeringen.
Maar de slechte conjunctuur verklaart niet alles, de kostenstijging van het sociale stelsel is structureel. Het voornemen om de uitgaven van de ziektekosten te beperken tot 3,3% kon evenmin worden gehaald. Het werd een plus van 3,7%, ofwel een overschrijding met € 700 miljoen. Ook de pensioenuitkeringen rezen de pan uit, alsmede de sociale uitgaven door de departementen bij bijvoorbeeld de betalingen voor de APA, de lichte AWBZ-variant voor de Fransen. Ook de Fransen worden steeds ouder.
Het besef dat er stevig moet worden ingegrepen, lijkt nu door schuchtere concrete daden te worden gevolgd. Premier Fillon wil een bevriezing van de overheidsuitgaven voor drie jaar en verlangt bovendien dat de departementen ook zeer kritisch naar hun uitgaven kijken. Slechts de financiële ondersteuningsmaatregelen voor de woningbouw en die voor de werkloosheid zullen gespaard blijven.
In de discussie blijken de ministeries ook enige symbolische retoriek niet te schuwen. De gedachtenwisseling is daarbij begonnen met het kijken naar de salarissen van de ministers. Engeland heeft al het voorbeeld gegeven, de nieuwe premier David Cameron heeft aangekondigd zijn salaris met 5% te laten zakken en neemt genoegen met een jaarinkomen van 142.500 pond. Ook zijn kabinetsleden moeten mee met dit symboolvoorbeeld.
De zondagskrant Le Journal du dimanche heeft acht ministers en staatssecretarissen gevraagd (van de in totaal 40 bewindslieden) hoe zij denken over een bescheiden inlevering van salaris. Het meest duidelijk daarbij was de staatssecretaris van Sportzaken Rama Yade: 'als wij aan de Fransen offers vragen, waarom zouden wij dat zelf niet doen?' Staatssecretaris Nathalie Kosciusko-Morizet (Ontwikkeling en digitale economie) en minister Bruno Le Maire (Landbouw) achtereenvolgens: 'als er een collectief besluit komt akkoord' en 'als de premier en de president het willen'. Minister Valérie Pécresse van Hoger Ondewijs denkt aan de positieve symboolwerking en niet zozeer aan de te bereiken besparingen. 'Wij worden minder betaald dan sommige hoge ambtenaren'. Minister van Economische Zaken Lagarde herinnert eraan dat zij sinds 2005 al minder is gaan verdienen; zij wil ook kijken naar andere ministersuitgaven, zoals dienstauto's, personeel, ontvangsten e.d. De ministers Eric Woerth van Arbeidszaken, François Baroin van Begrotingszaken en Georges Tron, staatssecretaris voor de Overheidsdienst, zijn niet erg voor een maatregel. De salarissen zijn gekoppeld aan die van de ambtenaren en het is niet de bedoeling deze salarisen te verlagen, zegt Woerth. Baroin heeft het niet zo op 'demagogische besluiten'. Een Franse minister verdient € 13.471 per maand, een staatssecretaris € 12.124. De premier wordt met € 20.206 iets beter betaald dan de president. Ministers en staatssecretarissen mogen hun vergoedingen uit andere overheidsbetrekkingen (veel ministers bekleden ook functies in de lagere overheden) behouden tot een maximum van € 21.000 totaal. Elke bewindsman of -vrouw ontvangt bovendien een maandelijkse onkostenvergoeding van € 5837 per maand. |
Fransen bezorgd over schuldenlast
 Anders dan enkele jaren geleden, blijkt de Franse bevolking zich nu toch echt zorgen te maken over het immer groeiende tekort van de overheid en de eveneens voortdurend oplopende staatsschuld. De kwestie is een zorgpunt geworden, naast zaken als werkloosheid, gezondheid of de toekomst van de pensioenen. Driekwart van de Fransen laat weten ongerust te zijn over de financiële ontwikkelingen van hun land. De zorg leeft in alle gedelingen van de samenleving, aldus een in Le Figaro gepubliceerd onderzoek. De huidige crisis mag geen voorwendsel zijn om het terugdringen van de tekorten uit te stellen. De staat zal volgens 92% zijn eigen lasten moeten verminderen. Slechts 8% vindt dat de belastingen omhoog moeten. De mensen maken zich meer zorgen over de morele kant van de zaak dan over de economische of financiële consequenties: 69% ziet als belangrijkste effect van tekorten en de schuld de steeds groeiende last voor de komende generaties, tegen 29% die meent dat het probleem de concurrentiekracht van het land aantast. Bij ouderen heerst vooral de opvatting dat het imago van Frankrijk in Europa en de wereld ernstig is geschaad door de oplopende schulden. Het land heeft een af te lossen schuld van € 1,5 biljoen, neerkomende op een last van bijna € 26.000 per inwoner, van zuigeling tot bejaarde. De schuld loopt dit jaar op tot € 1,6 biljoen en de jaarlijkse rentelasten komen boven de € 50 miljard, waar bovenop nog de aflossingen komen. |
|
Grenelle 2, vervolg milieuplan aanvaard
De Franse Tweede Kamer, l'Assemblée nationale, heeft Grenelle 2 aanvaard. Deze wet is een verdere uitwerking van het grote milieuplan Grenelle Environnement, dat in oktober 2007 is aangenomen. Grenelle duidt op een algemene belangrijke overeenkomst en ontleent de naam aan de Parijse straat waar in de roerige meimaand 1968 studenten, arbeiders en overheid tot overeenstemming kwamen over hoe het verder moest met de Franse samenleving.
Verantwoordelijk minister Jean-Louis Borloo (foto), een man van het midden en mede om die politieke hoedanigheid door president Sarkozy binnengehaald, noemt het vervolg van het milieuplan met zijn 250 artikelen een historisch moment. De artikelen zijn '250 lentebloemen van het milieu', aldus de bewindsman. Het onderdeel windenergie was het meest besproken onderdeel van Grenelle 2. Besloten is tot verscherping van de eisen bij het plaatsen van windmolens in het Franse landschap. Elk project moet ten minste vijf molens bevatten in daartoe tevoren aangewezen gebieden. De molens moeten minimaal 500 meter van de woonbebouwing staan. De overheid heeft besloten jaarlijks minsten 500 van deze éoliennnes neer te zetten. De milieubeweging is niet blij met deze verzwaarde eisen bij de toepassing van de omstreden windenergie.
Evenmin is zij te spreken over de versoepeling van de eisen bij het gebruik van landbouwbestrijdingsmiddelen. In Grenelle 1 was besloten dat het verspreiden van pesticiden in de komende tien jaar moest worden gehalveerd, maar onder druk van de machtige boerenlobby in de Sénat is het uit de handel nemen van de zwaarste middelen bemoeilijkt en onderworpen aan nader onderzoek op de effecten voor het milieu. Het reclame maken voor het gebruik van bestrijdingsmiddelen is nu wel verboden.
De grote lijnen van het nationale milieuplan Grenelle Environnement staan al vast: elk huis of gebouw moet over enkele decennia meer energie produceren dan het gebruikt. Grenelle 2 spreekt vooral over kleinere zaken als uitwerking van Grenelle 1.
Enkele details uit de lijst van 250 artikelen: het aantal biologische landbouwbedrijven moet verdrievoudigen en de gebieden waar drinkwater wordt gewonnen zullen extra bescherming krijgen om vervuiling van het grondwater tegen te gaan.
Het gebruik van het openbaar vervoer moet worden bevorderd evenals de bouw van oplaadstations voor hybride auto's. Nieuwe autowegen en hogesnelheidslijnen mogen niet meer dwars door natuurgebieden worden aangelegd. Voorts wordt het verplicht om in woonflats garages te bouwen voor het stallen van fietsen en moet het tarief van de tolwegen voor vrachtwagens afhankelijk worden gesteld van de mate van vervuiling.
Mobiele telefoons zullen verboden worden op scholen, althans van basisschool tot collège en reclame voor de mobieltjes gericht op jongeren tot 14 jaar wordt niet meer toegestaan. Schoolboeken en door de overheid verstrekte verkiezingsbiljetten en - folders worden vanaf 2011 gedrukt op papier recyclé.
|
Fransen milieubewust
In grote meerderheid (84,3%) zijn de Fransen betrokken bij problemen rond het milieu, althans dat meldden zij in een enquête. Deze zorg zou echter niet voldoende worden gedeeld door de overheid. 68% van de bevolking meent dat de regering niet genoeg doet voor de leefomgeving. Het onderzoek kwam op het moment dat het Franse parlement zich zou gaan uitspreken over Grenelle 2. Het gevoelen dat de overheid te weinig onderneemt op het gebied van milieuzaken wordt gevoed door de mislukking in december van de top in Kopenhagen over de klimatologische opwarming van de aarde. Eind maart sprak president Sarkozy zich bij de jaarlijkse grote Salon de l'agriculture uit voor de Franse boerenstand, één van de veroorzakers van de milieuproblemen. Hij sprak daarbij uit dat het met het milieu wel goed begint te komen. Ruim de helft van de ondervraagden meent dat het grote milieuplan nog geen concrete oplossing voor de toekomst heeft gebracht. |
 Print dit artikel
De regio's, exlucief DOM-TOM:
 1. Région Nord-Pas-de-Calais 2. Régions Normandie 3. Région Picardie 4. Région Champagne-Ardenne 5. Région Lorraine 6. Région Alsace 7. Régions Normandie 8. Région Ile-de-France 9. Région Bretagne 10. Pays de la Loire 11. Région Centre-Val-de-Loire 12. Région Bourgogne 13. Région Franche-Comté 14. Région Poitou-Charentes 15. Région Limousin 16. Région Auvergne 17. Région Rhône-Alpes 18. Région Aquitaine 19. Région Midi-Pyrénées 20. Région Languedoc-Roussillon 21. Région Provence-Alpes-Côte-d’Azur (PACA) 22. Collectivité territoriale de Corse 23. Les DOM-TOM (Départements d'outre Mer-Territoires d'outre Mer)
De 22 regio's met de departementen en DOM-TOM:
Alsace (Elzas): Bas-Rhin [67] Haut-Rhin [68]
Aquitaine (Aquitanië): Dordogne [24] Gironde [33] Landes [40] Lot-et-Garonne [47] Pyrénées-Atlantiques[64]
Auvergne: Ardèche [07] Cantal [15] Haute-Loire [43] Puy-de-Dôme [63]
Basse-Normandie (Laag Normandië): Calvados [14] Manche [50] Orne [61]
Bourgogne (Bourgondië): Côte-d'Or [21] Nièvre [58] Saône-et-Loire [71] Yonne [89]
Bretagne: Côtes-d'Armor [22] Finistère [29] Ille-et-Vilaine [35] Morbihan [56]
Centre: Cher [18] Eure-et-Loir [28] Indre [36] Indre-et-Loire [37] Loir-et-Cher [41] Loiret [45]
Champagne-Ardenne: Ardennes [08] Aube [10] Marne [51] Haute-Marne [52]
Corse (Corsica): Corse-du-Sud [2A] Haute-Corse [2B]
Franche-Comté (Graafschap Franche): Doubs [25] Jura [39] Haute-Saône [70] Territoire de Belfort [90]
Haute-Normandie (Hoog Normandië): Eure [27] Seine-Maritime [76]
Île-de-France: Paris [75] Seine-et-Marne [77] Yvelines [78] Essonne [91] Hauts-de-Seine [92] Seine-Saint-Denis [93] Val-de-Marne [94] Val-d'Oise [95]
Languedoc-Roussillon: Aude [11] Gard [30] Hérault [34] Lozère [48] Pyrénées-Orientales[66]
Limousin: Corrèze [19] Creuse [23] Haute-Vienne [87]
Lorraine (Lotharingen): Meurthe-et-Moselle [54] Meuse [55] Moselle [57] Vosges [88]
Midi-Pyrénées: Ariège [09] Aveyron [12] Haute-Garonne [31] Gers [32] Lot [46] Hautes-Pyrénées[65] Tarn [81] Tarn-et-Garonne [82]
Nord-Pas-de-Calais: Nord [59] Pas-de-Calais [62]
Pays-de-la-Loire: Loire-Atlantique [44] Maine-et-Loire [49] Mayenne [53] Sarthe [72] Vendée [85]
Picardie: Aisne [02] Oise [60] Somme [80]
Poitou-Charentes: Charente [16] Charente-Maritime [17] Deux-Sèvres [79] Vienne [86]
Provence-Alpes-Côte-d'Azu: Alpes-de-Haute-Provence [04] Hautes-Alpes [05] Alpes-Maritimes [06] Bouches-du-Rhône [13] Var [83] Vaucluse [84]
Rhône-Alpes: Ain [01] Ardèche [07] Drôme [26] Isère [38] Loire [42] Rhône [69] Savoie [73] Haute-Savoie [74]
Sarkozy wil het land wat anders indelen
 Half december zal het Franse parlement beraadslagen over plannen van president Nicolas Sarkozy om het land bestuurlijk wat anders te gaan indelen. Frankrijk telt kieskringen, arrondissementen, kantons, gemeenten, communautés de communes, agglomérations, departementen, pays, regio's. Wat veel, vindt het staatshoofd, en dus ook kostbaar. Hier en daar werpen politici de suggestie op om de 96 departementen op te heffen. Dat gaat Sarkozy te ver. Hij ziet voorlopig meer in nauwere samenwerking op verschillende niveaus: gemeenten - er zijn er ruim 36.000 - zullen veel meer dan nu al het geval is - zaken gezamenlijk moeten aanpakken. Hetzelfde geldt voor de departementen en de 22 regio's. Daarnaast zou er nog een netwerk van grote gemeenten moeten komen, het réseau de métropoles. Sarkozy is kortom van mening dat de regelijver uit de pan is gerezen en daardoor voor veel onoverzichtelijkheid heeft gezorgd. Om te beginnen moeten de regionale parlementen, de conseils régionaux (regio's) en de conseils généraux (departementen), anders worden gekozen dan nu via vertegenwoordigers in de 4039 Franse kantons, uitsluitend papieren bestuurseenheden. Sarkozy wil nieuwe raadsleden, die zowel voor de regio's als voor de departementen gaan optreden, de conseillers territoriaux, die bovendien via eenvoudiger verkiezingen moeten worden gekozen: één ronde en wie de meeste stemmen behaalt, is verkozen. De hervorming zou in 2014 moeten ingaan, waarbij het aantal gekozen vertegenwoordigers in regio en departement daalt van 6000 naar 3000. De nieuwe metropolen van ten minste 450.000 inwoners zouden bevoegdheden moeten krijgen die nu nog in handen zijn van regio's, departementen en de kleinere samenwerkingsverbanden zoals de communautés de communes. Het zou hierbij gaan om de agglomeraties van Parijs, Nantes, Lyon, Bordeaux, Lille, Straatsburg, Toulouse en Marseille.
(25.10.09)
Minder regio's, grotere stadsgebieden
Oud-premier Edouard Balladur heeft met een commissie een nieuw plan bedacht om Frankrijk bestuurlijk wat praktischer in te richten. Het land telt nu gemeenten, agglomeraties, communautés des communes, kantons, arrondissementen, departementen, pays, regio's. En uiteraard nog een Assemblée en een Sénat. De territoriale hervorming die Balladur en zijn danktank voorstellen betekent onder meer het terugbrengen van het aantal regio's van 22 naar 15 en het formeren van 11 grote stedelijke gebieden. Van de in totaal 20 voorstellen die zijn gedaan, kunnen 16 rekenen op een algemene instemming van de commissieleden. Het idee van de vorming van een Grand Paris, hartewens van president Sarkozy, kan niet rekenen op de steun van links.
Het zou bestuurlijk gewenst zijn om 15 regio's te hebben met een gemiddeld aantal inwoners van 3 tot 4 miljoen. De commissie denkt niet aan het opheffen van de 96 departementen, een idee dat hier en daar wel is geopperd. Wel moet worden gekeken naar een herschikking van deze territoriale bestuurseenheden en moeten de verkiezingen voor regio en departement vanaf 2014 gelijktijdig plaatsvinden. De 4039 kantons, via welke de departementale verkiezingen getrapt worden gehouden, moeten weg, vindt de commissie. Op het ogenblik is 92% van de ruim 36.600 gemeenten verenigd in intergemeentelijke samenwerkingsverbanden, agglomeraties, communautés des communes, syndicats de communes. De commissie wenst dit proces te laten voortzetten, zodat in 2013 alle gemeenten binnen een samenwerkingsverband opereren. Bij gebreke daarvan moeten de prefecten ('commissarissen der koningin') optreden.
Om de doelmatigheid van het gemeentelijk bestuur verder te bevorderen pleit de commissie voor het vormen van 11 métropoles rond de plaatsen met meer dan 400.000 inwoners: Lyon, Lille, Marseille, Bordeaux, Toulouse, Nantes, Nice, Straatsburg, Rouen, Toulon en Rennes. Deze metropolen zouden meer taken moeten krijgen waaronder ook enkele bevoegdheden die nu nog zijn voorbehouden aan de departementen. Parijs vormt een uitzondering en zou bestuurlijk moeten worden omgevormd tot Le Grand Paris, bestaande uit de huidige hoofdstad met de omringende departementen Hauts-de-Seine, Seine-Saint-Denis, Val-de-Marne. Deze nieuwe regio zou uit 6 miljoen inwoners bestaan en een raad van 135 leden tellen (45 uit Parijs en 30 voor elk van de voormalige departementen). Bij alle hervormingen vormt het toedelen van taken het belangrijkste aandachtspunt. In de huidige bestuurslagen worden nog te veel zaken dubbel of driedubbel afgedaan, hetgeen voor een enorme verspilling zorgt. Een vijfde van alle overheidsuitgaven gebeurt in deze plaatselijke collectiviteiten. |
Print dit artikel
Nieuwe Franse soap: geld en politiek
Liliane Bettencourt Minister Eric Woerth
De Franse gedrukte media komen bijna papier en inkt tekort om de enkele weken geleden opnieuw opgelaaide kwestie Liliane Bettencourt te beschrijven tot in alle pijnlijke details. De affaire rond de miljardaire, erfgename en aandeelhouder van L'Oréal, raakt tot in de gerechtsgebouwen en 's lands vergaderzalen. Een minister is danig in het nauw gedreven. De Fransen zelf worden wat moe van steeds weer nieuwe affaires na Clearstream, Pasqua, Balladur, Karachi. In ingezonden brieven valt nu herhaaldelijk de kwalificatie république bananière te lezen. De populariteit van Sarkozy en zijn zetbaas Fillon is tot een dieptepunt geraakt. Ook president Sarkozy is het mikpunt geworden van beschuldigingen over het aannemen van envelopjes met geld van de familie.
De hoofdrolspelers in de affaire-Bettencourt.
De vrouw van 87 jaar is op twee na de rijkste vrouw van Frankrijk met een geschat vermogen van € 17 miljard. Zij zou niet geheel wel meer in het hoofd zijn en zou daardoor zijn opgelicht door haar vriend, de society-fotograaf François-Marie Banier (63). Door mooie praatjes zou hij via schenkingen ongeveer € 1 miljard hebben afgetroggeld van de oude dame. Haar enige dochter Françoise Bettencourt-Meyers (57), lid van de Raad van Bestuur van L'Oréal, levert sinds 2007 een juridische strijd om vast te stellen dat de fotograaf misbruik heeft gemaakt van de geestestoestand van haar moeder. Maar vermogensbeheerder Patrice de Maistre meldde dat Liliane allesbehalve een oude, seniele dame is. Tegen deze beheerder is de verdenking gerezen dat hij de man achter fiscale fraude zit. Bettencourt zou geheime Zwitserse bankrekeningen bezitten alsmede een tropisch eiland dat niet aan de belastingdienst is gemeld. En dan is er nog de huisbewaarder die wordt beschuldigd van het maken van geheime bandopnamen van de gesprekken tussen Liliane en haar medewerkers. Men praatte daar over fiscale operaties en de banden die bestaan met Eric Woerth, nu de meest besproken minister. Ook kwamen in die gesprekken de cheques aan de orde die gestuurd waren aan minister Valérie Pécresse, Eric Woerth en Nicolas Sarkozy. Het zou om douceurtjes gaan voor de ondersteuning van verkiezingskassen.
Woerth doet nu Arbeidszaken (de omstreden pensioenhervorming), maar was daarvoor minister van Begroting. Hij zou in die periode Liliane fiscaal uit de wind hebben gehouden en moest op de hoogte zijn van de fiscale fraude. Ten slotte Florence Woerth, de echtgenote van de minister, die enkele jaren mede het vermogen van Liliane beheerde. Ook zij zou op de hoogte zijn van de onregelmatigheden. Belangenverstrengeling, conflit d'interêts, is hier het sleutelwoord. Een Zwitserse krant interviewde een bankman, die meldde dat Florence in 2008 wel opvallend vaak in Genève vertoefde. De verdachtmaking zou een wraakoefening zijn van het Zwitserse bankwezen op Woerth die altijd veel kritiek had op Franse rijkaards die hun spaargeld in Zwitersland parkeren.
De fotograaf zelf ontkent in alle toonaarden dat hij misbruik maakte van de situatie, ook al beweren het kamermeisje en de persoonlijke verpleegster van Liliane Bettencourt het tegendeel. Maar Banier houdt staande dat Bettencourt hem de geschenken 'uit vrije wil' heeft gegeven. Liliane Bettencourt bevestigt die versie van de feiten: 'Ik ben mij ervan bewust dat ik een deel van mijn fortuin heb weggegeven,' reageerde de kranige dame in een zeldzaam interview in de krant Le Monde. 'Sommigen trekken dat in twijfel, maar ik doe met mijn geld nog altijd zelf wat ik wil'. En geen haar op haar hoofd die eraan denkt in te gaan op de herhaalde verzoeken van de onderzoeksrechter om haar geestelijke toestand te laten onderzoeken door een medisch expert. In een tv-interview van 2 juli herhaalde ze nog eens dat de fotograaf geen enkele druk op haar heeft uitgeoefend.
De zaak tegen de fotograaf zou op 1 juli worden behandeld door de correctionele rechtbank in Nanterre, maar deze besloot de zaak voor onbepaalde tijd uit te stellen wegens het steeds naar boven komen van nieuwe feiten. Het openbaar ministerie is tegen dat uitstel en heeft hoger beroep aangetekend. Ook heeft het bekendgemaakt een onderzoek te willen starten naar witwaspraktijken van Bettencourt en haar omgeving.
Inmiddels laten Sarkozy en Fillon geen gelegenheid voorbij gaan om te melden dat Woerth niets valt te verwijten en dat hij het volledige vertrouwen geniet. De oppositie in de Assemblée nationale spreekt op hoge toon haar ongenoegen uit en eist een parlementair onderzoek. Want begin 2009 liet de fiscus al weten dat een onderzoek gaande was naar het beheer van het vermogen van de miljardaire. Deze melding was gericht aan minister Woerth. De trouwe volgeling van Sarkozy komt steeds dieper in de problemen. Het laatste element waarover opwinding is ontstaan, blijkt de belastingteruggave van € 30 miljoen aan Liliane te zijn. Latere berichten spreken van € 100 miljoen. Zij valt onder het fiscale schild (bouclier fiscal), waarbij niemand meer dan 50% belasting behoeft te betalen. Voor dergelijke hoge terugstortingen is het fiat nodig van de minister, toentertijd minister Woerth, melden de media. Maar in een reactie laat de huidige minister van Begroting weten dat zulks in het geheel niet vereist is. Ook werd bekend dat de laatste 15 jaar geen enkele controle is gedaan op de persoonlijke financiële situatie van Liliane. De wet zegt dat bij vermogens van meer dan € 3 miljoen, elke drie jaar een controle moet worden uitgevoerd.
De laatste ontwikkelingen:
o Steeds meer aandeelhouders van L'Oréal komen in verzet tegen de jaarlijkse vergoeding die fotograaf François-Marie Banier, huisvriend van Liliane Bettencourt, ontvangt wegens geleverde diensten en adviezen. De BV van deze man, die al voor bijna een miljard euro aan giften en schenkingen ontving van de bejaarde miljardaire, staat voor € 710.000 per jaar op de lijst van medewerkers van Oréal. Hij zou fotoreportages en boeken vervaardigen voor de parfumonderneming.
o Steeds meer vragen rijzen er over de onderscheiding als ridder van het Legioen van Eer die de beheerder van het vermogen van Bettencourt in januari 2008 ontving uit handen van minister Eric Woerth.
o Steeds meer aanwijzingen leiden tot de conclusie dat dochter Françoise Bettencourt een rol heeft gespeeld bij de beslissing van 'butler' Pascal Bonnefoy om gedurende een jaar de gesprekken op te nemen ten huize van Liliane Bettencourt en de banden ervan te bezorgen bij justitie en de pers.
o Steeds meer gaten in het geheugen van de 87-jarige erfgename van het Oréal-vermogen maken het moeilijk voor het openbaar ministerie om de gebeurtenissen van 2007 rond het schenken van contant geld aan de UMP helder te krijgen. Wel weet de oude dame zich nog te herinneren dat zij begin 2008 bij haar thuis een diner had met het echtpaar Woerth.
o Steeds meer twijfels rijzen over de geloofwaardigheid van de getuigenissen van de ex-boekhouder van de Bettencourt, Claire Thibout. Uit huiszoekingen bij de notaris van Liliane zou zijn gebleken dat de boekhoudster, de belangrijkste getuige in de kwestie, twee dure appartementen zou hebben gekregen van Liliane. Claire ontkent dat het tot een feitelijke eigendomsoverdracht is gekomen.
o Steeds indringender worden de uitkomsten van de onderzoeken naar de financiële handel en wandel van de familie Bettencourt. Eind 2006 weigerde de bank Dexia een contante geldopname van € 500.000 uit vrees voor een verantwoording daarvan voor Tracfin, de organisatie die toeziet op het tegengaan van illegale geldopnames. De ongewone opname zou nodig zijn voor de betaling van een kostbare ring.
o Steeds onduidelijker wordt het wie nu de eigenaar is van het fiscaal niet aangegeven Seychellen-eiland Arros: de Bettencourt-familie, de huisvriend Banier of drie medische liefdadigheidsverenigingen voor de bestrijding van aids.
o Steeds groter wordt de ergernis van de linkse oppositie over de heimelijke rol die president Sarkozy zou spelen bij de afhandeling van de affaire Woerth-Bettencourt. Bekend is dat het staatshoofd moeite heeft met het onderscheid tussen de uitvoerende en rechterlijke macht, zoals ook bleek uit eerdere omkoopaffaires waarbij politici waren betrokken.
o Steeds spannender wordt het feuilleton: na de vakanties is begonnen met het doen van huiszoeking in de woning van Liliane. Dat gebeurde op last van de rechter, niet op aandringen van de officier van justitie.
o Steeds nijpender wordt de situatie rond de persoon van Woerth, die zich 'gestenigd' voelt door de media met het uitdrukkelijke doel hem te 'doden'. Ondanks eerdere ontkenningen blijkt minister Eric Woerth de beheerder van het vermogen van Bettencourt te hebben voorgedragen voor een onderscheiding van het Legioen van Eer bij president Sarkozy. De beheerder was ook de baas van de echtgenote van Woerth als medebeheerder van het vermogen van Bettencourt en regelde de betalingen aan de partijkas van de UMP. De beheerder De Maistre blijkt later twee bedankbrieven ('cher Eric') aan Woerth te hebben gestuurd voor zijn inspanningen om hem de onderscheiding te bezorgen.
o Steeds meer rechterlijke colleges gaan zich met de zaak bezighouden. Naast de procureur en de rechte overweegt de openbare aanklager bij het Hof van Cassatie het Cour de justice de la République (CJR) in te schakelen. Dat Hof is de rechterlijke instantie die moet oordelen over (vermeende) misdragingen van ministers.
o Steeds meer wordt duidelijk dat de ex-boekhoudster van Liliane samenwerkte met dochter Françoise Meyers. Claire Thibout ontving als dank voor haar medewerking om duidelijk te maken dat het met de geestelijke vermogens van Liliane niet geheel meer in orde is, een aanvulling op haar ontslagvergoeding van € 400.000, zo is nu komen vast te staan na dat de financiële brigade een brief had gevonden van Françoise waarin een en ander is bevestigd.
o Steeds hardvochtiger treden de politieke tegenstanders van Woerth op. Nieuw onderzoek gevraagd rond grondverkoop in kwestie-Woerth. Het socialistische kamerlid Christian Bataille heeft het openbaar ministerie ingeschakeld om de wetmatigheid van de verkoop van staatsgrond met een renbaan en golfbaan te laten onderzoeken. Met toestemming van toenmalig minister Woerth ging de grond ver onder de marktprijs naar bevriende handen, terwijl de verkoop slechts bij wet mag gebeuren.
o Steeds bizarder worden de onthullingen door de media. Patrice de Maistre, de beheerder van het vermogen van Liliane Bettencourt zal ten minste één keer hebben gesproken met de gevangenzittende Amerikaan Bernard Madoff. Liliane Bettencourt zou ongeveer € 30 miljoen verloren hebben in de beleggingspyramide van Madoff.
De affaire chronologisch:
05.07.10
De eerste koppen rollen al
 President Sarkozy en zijn eerste minister Fillon beginnen er schoon genoeg van te krijgen. Zij hebben zondag de eerste stappen gezet om te trachten een einde te maken aan de imagobeschadiging van Frankrijk als gevolg van de serie misstappen en schandalen van ministers en staatssecretarissen. De president had in een commentaar op de zich voortslepende affaire rond minister Woerth al gemeld dat er in het najaar een niet onbelangrijke herschikking in het kabinet zal plaatsvinden. De druk in de kwestie Woerth/Bettencourt werd kennelijk te hoog, zodat de twee hoogste bazen van het land nu al tot actie moesten overgaan. De twee staatssecretarissen die in opspraak waren geraakt, konden de eer niet aan zichzelf houden, maar werd ronduit verzocht om ontslag te nemen. Het gaat om Alain Joyandet, staatssecretaris voor Samenwerking en Franstaligheid (foto links) en om Christian Blanc, staatssecretaris voor Groot-Parijs.
Joyandet wordt ervan beschuldigd dat hij gebruik heeft gemaakt van een illegale bouwvergunning om zijn huis in Grimaud bij St. Tropez (Var) uit te breiden. Na het bekendworden daarvan in het satirische weekblad le Canard enchaîné, besloot de staatssecretaris van de bouwvergunning af te zien. In maart van dit jaar kwam hij ook in het nieuws toen hij meende snel even naar Martinique te vliegen om een vergadering over de wederopbouw van Haïti bij te wonen. Hij huurde een privé jet voor een retourtje en declareerde € 116.500. Joyandet stond al op het lijstje om in oktober niet meer terug te keren in de regering.
Ook Blanc heeft het najaar niet afgewacht. Hij kwam verkeerd in het nieuws, wederom door le Canard, omdat hij voor € 12.000 aan sigaren had gedeclareerd. Op verzoek van premier Fillon heeft de verwoede sigarenroker - drie fijne sigaren per dag - de som nu uit eigen middelen betaald. Ook deze staatssecretaris zou in oktober al worden vervangen. Krantencommentaren en reacties van linkse politie noemen de actie van zondag een poging om de aandacht af te leiden van de grote kwestie Woerth/Bettencourt. Gesproken wordt van het optrekken van een rookgordijn en van een tactische manoeuvre om twee personen te offeren om daarmee een derde te redden. In ieder geval is duidelijk dat er sprake is van een flinke paniek. Daar komt de publieke opinie als verzwarende factor bij. De Fransen ergeren zich suf aan al het Parijse gedoe en beginnen zelfs al licht te walgen van het gedrag van de hoger geplaatsten, zo blijkt uit enquêtes.
06.07.10
Familie Bettencourt altijd royaal met envelopjes
 De ex-boekhouder van de familie Bettencourt heeft een nieuwe dimensie toegevoegd aan het politieke tumult: de miljardaire en haar inmiddels overleden echtgenoot André waren altijd gul met het overhandigen van enveloppen met contant geld aan vertegenwoordigers van de politiek van rechts. Tijdens ontmoetingen of bij etentjes ontvingen deze politici lichtelijk besmuikt de bijdragen van de Oréal-nazaten. De bedragen lieten zich altijd met drie nullen beschrijven. Claire T. zei in een interview met de internetkrant Mediapart dat Woerth als penningmeester van de regeringspartij UMP € 150.000 heeft ontvangen ter versterking van de partijkas. Ook Sarkozy kreeg af en toe wat toegestopt ter financiering van zijn campagnes. Enkele uren na het bekendworden van de uitlatingen van de boekhoudster haastten het Elysée en het minister van Woerth (Arbeid) om de verklaringen 'totaal vals' te noemen. Wel is in kringen rond Sarkozy nu grote nervositeit ontstaan en overwogen wordt om de aankondiging van een ministeriële herschikking al op 13 juli - de dag vóór de nationale feestdag - via de televisie te doen in plaats van in de herfst.
De man achter de serie betalingen is ook hier Patrice de Maistre, de beheerder van de fortuinen van de miljardaire Liliane. Hij droeg de boekhoudster op in maart 2007 - het jaar van de presidentsverkiezingen - om € 150.000 contant bij de bank te halen. De medewerkster was daartoe niet in staat omdat zij was gemachtigd 'slechts' € 50.000 in één keer op te halen. De overige € 100.000 wist De Maistre van Zwitserse bankrekeningen te halen. Bij een diner werd het bedrag discreet aan Eric Woerth overhandigd in zijn hoedanigheid van penningmeester van de UMP.
Claire T. verklaart zich voorts te herinneren dat Sarkozy een regelmatige disgenoot was bij de familie Bettencourt in Neuilly, het Aerdenhout van Frankrijk waarvan Sarkozy destijds burgemeester was. 'Iedereen wist daar dat Sarkozy Liliane kwam opzoeken om wat centjes op te halen'. De Franse regelgeving omtrent het doen van giften aan politieke partijen is aan strenge regels gebonden. Bijdragen in contanten mogen niet meer dan € 150 bedragen bijvoorbeeld.
A suivre
07.07.10
Woerth blijft ontkennen en maakt zich boos
 Zichtbaar geïrriteerd heeft minister Eric Woerth voor de Franse televisie verklaard dat er geen enkel bewijs bestaat voor de beschuldiging dat hij in het geheim geld zou hebben ontvangen van Liliane Bettencourt, de miljardaire. 'Ik heb nooit iets ontvangen, geen enkele illegale euro voor de verkiezingscampagne. De in- en uitgaven van deze campagne zijn trouwens gecontroleerd. Ik ben geschokt als ik hoor en zie wat er over mij en mijn vrouw wordt gezegd. Deze dame (de ex-boekhouder Claire Thibout) ken ik helemaal niet. Zij denkt ons te kunnen beschuldigen. Zij zegt dat mijn vrouw een tweede huis in Zwitserland zou hebben. Dat klopt niet. Wij hebben inderaad een huis, maar in Chamonix. Ik weet niet waarom zij dit allemaal zegt. Alles is onjuist, zo fout als het maar zijn kan.' Aldus de veelgeplaagde minister, die nog steeds op steun van zijn achterban kan rekenen en er niet over piekert om op te stappen. Hij maakt zich zeer boos over de Franse media ('ik heb soms zin om iemand te wurgen') die er volgens hem soms fascistische methoden op nahouden en heeft evenmin een goed woord over voor de socialisten die niet aflaten het vertrek van Woerth te eisen. In de Assemblée nationale, de Franse Tweede Kamer, komt het herhaaldelijk tot uiterst rumoerige zittingen over de kwestie. Rechts beschuldigt links van extreem-rechtse praktijken, reden voor de socialisten om massaal de vergaderzaal te verlaten.
Partijgenoten van Woerth van de UMP blijven volledig achter hun bewindsman staan, die voor de taak staat om het kostbare en starre Franse pensioensysteem te hervormen. Links is daar zeer tegen gekant. Bij een samenkomst met partijgenoten direct na de tv-uitzending, viel hem een staande ovatie ten deel. Partijleider Xavier Bertrand: 'Eric Woerth heeft geen enkele fout begaan'.
In de media en bij de oppositie wordt luidop geroepen dat president Sarkozy zich nu moet uitspreken over de zich al drie weken voortslepende kwestie. Le Figaro: 'als Nicolas Sarkozy een vertrouwenscrisis wil voorkomen, moet hij spreken en zich verdedigen tegen de aanvallen'. L'Humanité: 'de beschuldigingen zijn nu zo ernstig en zo precies, dat zij niet meer kunnen worden afgedaan met een houding van minachting of arrogantie'. Andere krantencommentaren verlangen concrete acties van het staatshoofd. Hij kan niet tot oktober wachten. Le Sud-Ouest: 'Het gaat nu om de toekomst van het presidentschap en het lot van Nicolas Sarkozy'. Men spreekt over de paniek die is uitgebroken in de regeringstop die de controle aan het verliezen is. Ook Martine Aubry, eerste secretaris van de Parti socialiste, heeft de president opgeroepen de 'waarheid' te vertellen over de affaire-Bettencourt. Maar vooralsnog lijkt de president daar niet voor te voelen. Hij beperkt zich tot korte zinnen waarin hij de zaak als lasterpraatjes afdoet. Woerth zelf heeft besloten een aanklacht in te dienen bij het gerecht over al de smaad die over hem is uitgestort.
A suivre
08.07.10
Aanhangers Woert zetten de tegenaanval in
 Het vervolg van de affaire Woerth-Bettencourt staat in het teken van de tegenaanval door politieke vrienden en aanhangers van minister Eric Woerth van Arbeidszaken. Men gaat rond de belasterde bewindsman staan en beschuldigt nu de media en de socialisten van politieke bloeddorstigheid. Woerth zelf heeft een aanklacht wegens laster ingediend en Mediapart, de internetkrant die alles heeft onthuld, klaagt UMP-leider Xavier Bertrand aan die het medium beticht van fascistische methoden. Intussen blijkt uit nieuw politieverhoor dat de ex-accountant van mevrouw Bettencourt zichzelf op een aantal zaken tegenspreekt. Zij komt terug op de stelligheid waarmee zij tegenover Mediapart beweerde dat het door haar opgehaalde contante geld bestemd zou zijn voor de campagnekas van de presidentsverkiezingen. Er is op de bewuste dag in 2007 wel € 50.000 opgehaald, maar dat geld was bestemd voor lopende uitgaven bij de Bettencourts, zegt de advocaat van de familie. En het verhaal dat Sarkozy als burgemeester van Neuilly regelmatig op bezoek kwam bij mevrouw Bettencourt om envelopjes met geld te ontvangen, is een tikje 'geromantiseerd'.
Binnen de UMP sluiten de rijen zich. Premier François Fillon (foto rechts) heeft laten weten dat de uitvoerende macht zich niet laat beïnvloeden door de agitatie van de laatste weken. Het is de president zelf, die zal besluiten wanneer er wijzigingen in het kabinet nodig zijn. Hij laat zich niet opjagen door de 'onthullingen' en regelt zijn eigen agenda. 'Hij wijkt niet voor intimidatie en de waan van de dag', aldus de eerste minister. Hij wil de eer van Woerth blijven verdedigen nu hij 'prooi is van beschuldigingen zonder bewijs'. Fillons 'beste antwoord' op alle rumoer is 'onze eenheid, onze kalmte, onze koelbloedigheid en de geplande voortgang van de hervormingen.'
Na partijleider Bertrand hekelde ook minister Christian Estrosi van Industriezaken de onafhankelijke nieuwssite Mediapart, geleid door de trotzkist Edwy Plenel. De site doet volgens Estrosi denken aan een zekere pers van de dertiger jaren. De site zou de journalistieke ethiek aan zijn laars lappen. De uitgever zelf meldt niet erg sterk dat er voor de verhalen geen bewijs is, maar dat ze wel 'plausibel' zijn. Weer een andere minister, Hervé Morin (Defensie) van de partij Nouveau Centre, spreekt van 'tirannie' en betreurt de wedijver tussen de traditionele pers en die van het oncontroleerbare internet. Nadine Morano, staatssecretaris voor Familiezaken, sprak ook via de televisie van een website van 'kletspraajes', anonieme verklaringen.
Justitie gaat in ieder geval verder met de onderzoeken, geleid in Nanterre door de procureur Philippe Courroye. De magistraat, oud-rechter van instructie, is niet onomstreden, want vermaard om zijn nauwe relatie met Nicolas Sarkozy. Er lopen nu twee zaken: hoe het kon dat in de woning van Bettencourt geheime bandopnamen konden worden gemaakt. Het ongevraagd maken van opnamen van privégesprekken is strafbaar en kan worden beboet met een jaar gevangenisstraf en € 45.000 boete. Het tweede onderzoek betreft de uitlatingen van de voormalige accountant van de familie, Claire Thibout, dat Eric Woerth € 150.000 in contanten had ontvangen als penningmeester van het campagnefonds van Sarkozy. Een mogelijk derde onderzoek kan de inhoud van de gewraakte bandopnamen zijn, waarop te beluisteren viel hoe een deel van het € 17 miljard tellende vermogen van Liliane belastingtechnisch kon worden weggesluisd, 'naar Hong Kong, Singapore of Uruguay....'
A suivre
09.07.10
Huiszoekingen bij vermogensbeheerder Bettencourt
 De ontwikkelingen in de affaire Woerth-Bettencourt verlopen in hoog tempo. Na de afzwakking van de beschuldigingen door de ex-boekhouder Claire Thibout tegenover de politie, is de financiële brigade gestart met het doen van huiszoekingen in de woning van Patrice de Maistre (foto), de vermogensbeheerder van de miljardaire Liliane Bettencourt. Ook in het kantoor van de onderneming Clymène, die de bezittingen van Bettencourt beheert, zijn huiszoekingen gedaan. Na het verhoor van Thibout is ook De Maistre gehoord, waarbij de laatste heeft verklaard nooit geld te hebben gegeven aan minister Woerth. Volgens hem heeft de ex-boekhouder tegenover de internetkrant Mediapart gelogen. Op haar beurt verwijt Thibout haar vroegere baas te hebben gelogen over het bestaan van Zwitserse bankrekeningen op naam van mevrouw Bettencourt. Claire Thibout, zich onttrekkend aan het mediageweld door bij familie onder te duiken, houdt vol dat zij € 50.000 van de bank moest halen om te worden aangeboden aan penningmeester Woerth van de verkiezingscampagne van president Sarkozy in het voorjaar van 2007. Dat Sarkozy regelmatig bij de Bettencourts op bezoek kwam om enveloppen met geld te halen, blijkt een vrijmoedige interpretatie van de redactie van de virtuele krant, verklaarde zij tegenover de financiële brigade die haar uiteindelijk heeft kunnen traceren. In het Elysée, de ambtswoning van het Franse staatshoofd, is opgelucht gereageerd op het vrijpleiten van Sarkozy in deze affaire. Men spreekt van een juridisch keerpunt dat aantoont dat er helemaal geen affaire-Woerth of -Sarkozy bestaat. Secretaris-generaal Claude Guéant zegt er verheugd over te zijn dat de waarheid is hersteld. Naast opluchting heerst er ook woede over de onverantwoord genoemde manier van berichtgeven van de internetkrant Mediapart; de journalistieke manipulaties kunnen niet ongestraft blijven, zo heet het in kringen van het Elysée. Daar is de hoop gevestigd op de reguliere media 'om de Fransen te waarheid terug te geven.' Met spanning wordt nu uitgezien naar het rapport van de Algemene inspectie voor de financiën, dat de komende dagen zal worden gepresenteerd en de rol beschrijft van minister Eric Woerth in het belastingdossier van Liliane Bettencourt.
Volgens het weekblad Marianne is in de vier maanden die voorafgingen aan de presidentsverkiezingen van 2007 voor € 338.000 aan contant geld opgenomen van de rekening van Bettencourt. Die bedragen staan in het opschrijfboekje van Claire Thibout. Niet duidelijk is voor wie dat geld was bedoeld. De vrouw blijft volhouden dat politici van links en van rechts regelmatig en sinds lange tijd geld ontvingen van de puissant rijke aandeelhouder/erfgename van L'Oréal. Genoemd werden daarbij Sarkozy, Jacques Chirac, Edouard Balladur, maar ook mensen van links zoals Bernard Kouchner, de huidige minister van Buitenlandse Zaken. Een voormalig particulier secretaris van echtgenoot André Bettencourt, overleden in 2007, bevestigt het verhaal van Claire over de gewoonte om met regelmaat enveloppen met geld uit te reiken aan belangrijke politici.
10.07.10
Sarkozy spreekt maandag
 President Sarkozy van Frankrijk zal maandag in een televisie-optreden een uur spreken over de actuele problemen in zijn land. Deze zijn talrijk. Ook zal hij zijn licht laten schijnen over de affaire Woerth-Bettencourt. Betrokkenen in deze kwestie, media en publiek kijken uit naar dat optreden van het staatshoofd, dat traditioneel op de Nationale feestdag op 14 juli werd uitgezonden. Inmiddels blijft de zaak de gemoederen bezighouden en komen er dagelijks nieuwe onthullingen en onthullinkjes. Zo is ook het resultaat bekendgemaakt van het verhoor van de bankemployé die de rekeningen bij BNP Parisbas van mevrouw Bettencourt beheert. Deze Eva A. ontkent daarin met kracht destijds - begin 2007 - een telefoontje te hebben ontvangen van Claire Thibout over het opnemen van een groot bedrag in contanten dat de normale opnamelimiet van € 50.000 per week zou overschrijden. Patrice de Maistre, de man die het € 17 miljard tellende vermogen van de Oréal-nazate beheert, wenste in één keer € 150.000 op te nemen om uit te reiken aan Eric Woerth ter versterking van de campagnekas bij de verkiezing van Sarkozy. Ex-boekhouder Claire Thibout begrijpt de ontkenning van de bankemployé wel, omdat deze Eva A. bevriend is met de zuster van Florence Woerth, de eega van de veelgeplaagde Eric Woerth. Het dossier van deze Florene Woerth is tijdens de huiszoeking in het kantoor van de beheerder van het vermogen van Liliane Bettencourt ook meegenomen door de financiële onderzoeksbrigade, zo meldt Le Journal de dimanche. In dit geval heeft het parket in Nanterre, dat alle andere zaken in de affaire Woerth-Bettencourt royaal aan de pers bekendmaakte, niet een bevestiging gegeven. Florence Woerth heeft gewerkt op het kantoor van de vermogensbeheerder en heeft daarbij ook het beheer gehad over de gelden van mevrouw Bettencourt. De onderzoekers hebben salarisgegevens meegenomen, briefwisselingen met Patrice de Maistre van het beheerskantoor en haar ontslagbrief van de onderneming Clymène 'zonder vertrekpremie'. De salarisstroken laten zien dat de ministersvrouw jaarlijks € 180.000 verdiende. Florence nam eind juni ontslag. Zij werkte er sinds eind 2007 in de tijd dat haar echtgenoot minister van begrotingszaken was. Op de geheime bandopnamen, die de huismeester maakte in de woning van Bettencourt en zijn overgedragen aan justitie, valt te beluisteren dat Patrice de Maistre Florence Woerth in dienst had genomen op verzoek van haar echtgenoot, de minister. 'Ik heb het gedaan om hem een plezier te doen'. Florence heeft enkele dagen geleden zelf gevraagd om te worden gehoord door justitie in verband met de mediaberichten dat zij betrokken zou zijn geweest bij witwaspraktijken van naar Zwiterland gesluisde gelden, waarvan de Franse fiscus geen weet had. Zij ontkent vaak in Zwitserland te zijn geweest, zoals een anonieme Zwitserse bankier had gemeld aan de Zwitserse pers.
Minister Woerth heeft nu zelf gevraagd te worden gehoord door justitie om zijn verhaal in de nu drie weken durende affaire te kunnen vertellen.
12.07.10
Woerth 'opgelucht', onderzoeken gaan door
 De Franse minister van arbeidszaken, Eric Woerth, heeft zich niet bezighouden met belastingzaken in het dossier van de Franse miljardaire Liliane Bettencourt, erfgename van het fortuin van L'Oréal. Dat blijkt uit een rapport van de inspectie van Financiën dat zondag werd gepubliceerd. Volgens het gedetailleerde rapport heeft Woerth, toen hij nog minister van Begroting was, nooit bij zijn diensten geïntervenieerd om een beslissing of een controle te vragen of te verhinderen rond het vermogen van mevrouw Bettencourt, de rijkste vrouw van Frankrijk met een geschat vermogen van € 17 miljard. Woerth ligt al enkele weken onder vuur in het dossier. Zijn echtgenote, Florence Woerth, was één van de medebeheerders van het fortuin van Bettencourt. In 2008 zou zij een diner hebben geregeld tussen haar man en Bettencourt, die twee maanden later € 30 miljoen terugkreeg van de fiscus op grond van de regel dat niemand meer dan 50% van zijn inkomen aan belastingen en sociale premie hoeft te betalen. De Inspection générale des finances heeft geen aanwijzingen voor enige bemoeienis van Woerth in deze zaken aangetroffen. Het rapport bezorgt de minister een enorm gevoel van opluchting. 'Ik voel me al wat beter', zei hij na de publicatie. Ook meldde hij dat hij gaat nadenken over zijn functie van penningmeester van de regeringspartij UMP. In die hoedanigheid krijgt hij ook te maken met giften die worden gedaan aan partij- en verkiezingskas. Een onderzoek over de vermoedens dat hij en Sarkozy, evenals andere rechtse politici, regelmatig geld ontvingen van de Bettencourts, loopt nog. De 'opluchting' van Woerth wordt mede daardoor nogal voorbarig genoemd, er moeten nog tal van zaken worden opgehelderd. De woordvoerder van de Parti socialiste vindt het rapport van de inspectiedienst nauwelijks van enige waarde, omdat deze overheidsdienst direct met de zittende regering is verbonden. Het land heeft volgens hem geen behoefte aan een belastingdienst die helderheid moet bieden; het is een zaak voor justitie, waarbij de huidige procureur Philippe Courroye, bevriend met Sarkozy, plaats moeten maken voor een onafhankelijke onderzoeksrechter. Op het ogenblik lopen nog drie onderzoeken, die alle worden voorgezet. Partijleider Xavier Bertrand van de UMP meent dat het rapport duidelijk aantoont dat Woerth slachtoffer werd van leugens en gerommel. Er valt volgens hem uit het rapport te concluderen dat er geen sprake was van belangenverstrengeling. Bertrand herhaalde hierbij zijn opvatting dat de internetkrant Mediapart zich van 'fascistische methoden' bedient in de berichtgeving.
Maandagavond zal president Sarkozy opening van zaken geven en daarbij vooral aandacht schenken aan de belangrijke zaken die het land te wachten staan, zoals de hervorming van het pensioensysteem. De grote man daarvoor is Eric Woerth, die ongewoon veel tegenstand ondervindt bij de stelselwijziging, die onder meer voorziet in de optrekking van de pensioenleeftijd van 60 tot 62 jaar. Partijgenoten, vrienden en collega's van Woerth zien de al weken durende acties tegen Woerth als afkeurenswaardige strategie om de bewindsman en zijn hervormingsplannen te beschadigen. Dinsdag zal Woerth zijn plannen aan het kabinet aanbieden.
14.07.10
Woerth nog steeds onder vuur
 Uit een vertrouwelijke memo van de vermogensbeheerder van de familie Bettencourt blijkt dat eind 2006 al voor € 30.000 giften zijn gedaan aan partijorganisaties van de UMP. Met minister Woerth, toen nog van Begrotingszaken, was deze Patrice de Maistre overeengekomen dat het echtpaar Bettencourt aan twee organisaties van de partij € 7500 zou schenken, in totaal € 30.000. Deze schenkingen zijn legaal. Jaarlijks mag € 7500 per persoon aan een politieke organisatie worden geschonken, reden waarom politieke partijen er verschillende organisaties op nahouden. Médiapart onthulde nog dat Woerth de vermogensbeheerder van Bettencourt adviseerde hoe de wet te omzeilen door geld te storten aan die satelliet-organisaties. UMP-politici, zoals de huidige minister van Binnenlandse Zaken Hortefeux, hielden zich bezig met het beheer van die micro-clubjes. Bij de regionale verkiezingen van 2010 gaf mevrouw Liliane Bettencourt (echtgenoot André overleed in 2007) nog cheques aan UMP-politica Valérie Pécresse, aan de Association de financement de UMP en aan een club die Woerth - geen kandidaat - moest ondersteunen, de Association de soutien à Eric Woerth. Ook deze bedragen waren volgens de wet toegestaan. Justitie onderzoekt nog de beweringen van de ex-boekhouder van de familie Bettencourt dat bij de presidentsverkiezingen in 2007 voor € 150.000 aan contanten werd geschonken voor de verkiezingskas van Sarkozy.
Juridisch wordt de affaire-Bettencourt ingewikkelder. Op de dag van het proces dat dochter Françoise Meyers-Bettencourt had aangespannen tegen huisvriend François-Marie Banier wegens misbruik van de zwakke geestesgesteldheid van haar moeder, besloot de rechter het proces voor nader onderzoek uit te stellen wegens tal van nieuwe onthullingen in de media. De society-fotograaf Banier had inmiddels voor bijna een miljard euro geld en kostbaarheden ontvangen. Het parket was het met dat uitstel niet eens en tekende daartegen beroep aan bij het beroepshof in Versailles. Deze verwierp echter de eis van het parket, zodat rechter Isabelle Prévost-Desprez kan doorgaan met het onderzoek naar met name de geheime bandopnamen die in het huis van Bettencourt zijn gemaakt en waaruit zou zijn af te leiden dat delen van het vermogen naar het buitenland zouden moeten worden gesluisd. Het onderzoek van de rechter zal zich beperken tot de beoordeling van de vraag of de geheime bandopnamen informatie leveren voor het verwijt dat misbruik is gemaakt van de hoogbejaarde Liliane Bettencourt. De politieke of fiscale kant van de zaak komt daarbij niet aan de orde.
Tot nu toe heeft de vriend Banier gezwegen over de politieke onrust die het land al vier weken bezighoudt en over de beschuldiging dat hij misbruik maakte van de geestelijke zwakheid van Bettencourt. In het weekblad l'Express zegt hij dat hij Liliane nooit heeft horen spreken over geld en politiek. Liliane liep trouwens nooit met contant geld rond, 'ik heb haar nooit gezien met een bundel papiergeld of met een envelop in de hand'. Hij noemt de handelwijze van de klagende dochter en haar advocaat ontoelaatbaar. Zij hebben een bewijs 'gefabriceerd', feiten veranderd en onophoudelijk laster rondgestrooid. 'Ik weet dat de tijd mij gelijk zal geven'. Inmiddels heeft de dochter wederom om een ondercuratelestelling gevraagd van haar moeder, 87 jaar oud. Een eerder verzoek werd afgewezen, omdat een medisch onderzoek van de miljardaire ontbrak. Nu meent dochter Françoise dat een bescherming nodig is, omdat uit de klandestiene bandopnamen zou blijken dat haar moeder onder druk werd gezet om onrechtmatige handelingen te doen, zoals het overbrengen van geld naar Zwitersland. Zelfs zou de vriend Banier geweld kunnen gebruiken tegen de oude dame, zo wordt gevreesd. De man zou eerder al fysiek tegen haar zijn opgetreden. Liliane acht zich nog in staat om haar zaken te regelen en heeft om een onafhankelijk accountantsonderzoek gevraagd naar de werkwijze van de drie maatschappijen die het familievermogen beheren. De actie van haar dochter betitelt zijn als 'onwaardige hardnekkigheid'.
Minister Woerth, nu van Arbeidszaken en verantwoordelijk voor een nieuwe wet op de pensioenen, zou zich met deze fiscale zaken niet hebben bezighouden in zijn vorige ministersperiode. Direct na het tv-optreden van president Sarkozy maandagavond besloot hij wel af te treden als penningmeester van de UMP. In deze functie hield hij zich ook bezig met het beheer van de verkiezingskassen.
Op het Fête nationale, 14 juli, meldden het weekblad Marianne en het satirische weekblad Le Canard enchaîné, dat Eric Woerth in zijn nadagen als minister van Begrotingszaken, zijn fiat gaf aan de verkoop van een stuk bos met daarop een renbaan en een golfterrein voor € 2,2 miljoen aan een bevriende organisatie. De waarde van het gebied zou het tienvoudige zijn. De verkoop is onderhands gedaan aan de Société des courses de Compiègne. De directeur staat op zeer goede voet met Chantilly, haar renbaan en met de burgemeester.... Eric Woerth. Deze Antoine Gilibert, vóór de verkoop huurder van het terrein, is bestuurder van France Galop, een club waar ook Florence Woerth deel van uitmaakt. De verkoop zou in strijd zijn met enkele regels en is buiten de verantwoordelijke minister van Landbouw om gegaan. De twee departementen zouden flink hebben gebakkeleid over de zaak, maar Woerth - minister en burgemeester - drukte de zaak door. De betrokken verantwoordelijken bestrijden de interpretaties in de berichtgeving en melden dat alles keurig volgens de regels is verlopen. De prijs was zo laag omdat de onderneming van Gilibert een pachtcontract voor 12 jaar bezat en al eigenaar was van de gebouwen. Het rendement voor de staat met een jaarlijkse pacht van € 50.000 zou 2% zijn. Niet interessant, dus is het beter om het maar te verkopen, aldus het ministerie van Financiën in een commentaar.
16.07.10
Hechtenis Bettencourt-betrokkenen opgeheven
 De vier mannen die nauw zijn betrokken bij het beheer van het vermogen van grootaandeelhouder Liliane Bettencourt van L'Oréal, zijn tot zaterdag in voorlopige hechtenis gebleven. Zij zaten sinds donderdagmorgen vast en werden verhoord door de financiële brigade over de bandopnamen die in het huis van Bettencourt zijn gemaakt en waaruit valt af te leiden dat de heren spraken over het fiscaal wegsluizen van vermogens van de miljardaire. Het gaat om Patrice de Maistre, de vermogensbeheerder, Fabrice Goguel, voormalige advocaat van Bettencourt, fotograaf François-Marie Banier (foto rechts) die van de oude dame voor bijna een miljard euro aan schenkingen ontving en Carlos Vejarano, beheerder van het Seychelleneiland Arros, een niet aan de belastingdienst opgegeven bezitting. De verhoren moeten uitwijzen of een of meer mannen direct voor de rechter moeten verschijnen of dat eerst een onderzoeksrechter de zaak verder moet onderzoeken. Ook bestaat de mogelijkheid dat het viertal vrij komt en het onderzoek doorloopt. Op de klandestiene bandopnamen brengt beheerder De Maistre een fiscale vlucht naar Zwiterland, Singapore of Uruguay ter sprake, waarbij advocaat Goguel een rol speelt. De brigade onderzoekt verder de zaak van belangenverstrengeling bij minister Eric Woerth, wiens echtgenote tot juni mede het vermogen beheerde van Bettencourt. Zij kreeg die baan op voorspraak van haar man Eric Woerth. Ook het eiland Arros met een waarde van enkele honderden miljoenen is niet als vermogen bij de Franse belastingdienst bekend en zou nu eigendom zijn van de vriend Banier. Op de band zijn harde verwijten te horen over de weigering van Banier om het eiland te onderhouden, ondanks de € 20 miljoen die hij daarvoor gekregen had. De beheerder Vejarano eiste geld. Bij weigering zou hij gaan 'praten'. De man wilde € 7 miljoen, maar ontving uiteindelijk € 2 miljoen.
In het schandaal, dat al wekenlang de voorpagina's van de Franse kranten beheerst, werd ook duidelijk dat de ex-boekhoudster van 'Lili' in december € 100.000 contant geld opnam bij de bank Dexia. Het geld werd in handen gegeven van mevrouw Bettencourt, die altijd de contante geldopnamen in een boekje bijhield. Die € 100.000 is daarin nergens te vinden. Zo vier maanden voor de presidentsverkiezingen van 2007 roept een dergelijke onttrekking vragen op. Deze opname staat los van de € 150.000 die via bemiddeling van Eric Woerth aan verschillende UMP-organisaties zou zijn geschonken. De verklaringen hierover van de boekhoudster Claire Thibout zijn inmiddels bevestigd door de ex-huismeester van Bettencourt en een voormalige particulier secretaresse van de in 2007 overleden André Bettencourt: de echtelieden gaven veelvuldig contant geld aan politieke partijen, meestal aan die van de rechterzijde. Vertegenwoordigers daarvan kwamen ook met een zekere regelmaat over de vloer bij de Bettencourts met de nauwelijks verholen bedoeling om met een enveloppe naar het partijbureau terug te keren. De huismeester Pascal Bonnefoy herinnert zich het echtpaar Balladur, Eric Woerth en zijn vrouw, Bernard Kouchner (nu minister van Buitenlandse Zaken), de Chiracjes en ook een keer Sarkozy. Secretaresse Trovel is in haar verklaringen erg stellig over de gewoonten van de Bettencourts om geld te geven aan politieke partijen, altijd in contanten. De heer Bettencourt had in zijn bureau een kluisje met grote sommen aan bankpapier. Als een bezoeker langs kwam en om geld vroeg, werd dat uit het kluisje gedaan. Waren de liquide middelen tijdelijk uitgeput, dat moest Trovel of ex-boekhoudster Thibout voor aanvulling zorgen, aldus de verklaringen. Majordome Bonnefoy bevestigt dat werken met enveloppen met geld, het dateert nog uit de tijd dat de Bettencourts werkten in een tijd zonder cheques of bankpassen.
18.07.10
Weer UMP'er in opspraak over geld voor partijkas
 Naast een tiental min of meer grote politieke partijen, bestaan er enkele honderden micro-partijtjes rond een politicus in Frankrijk. Deze ook wel satelliet-partijen genoemde clubjes hebben vrijwel als enig doel om te kunnen profiteren van de regelgeving omtrent het doen van giften aan politieke partijen. Per persoon mag € 7500 worden geschonken aan een partij (voor 66% aftrekbaar van de inkomstenbelasting). Heel rijke mensen willen meer kunnen schenken en kunnen dan terecht bij de micro-partijen. Rond president Sarkozy en minister Eric Woerth zweven ook van die partijtjes, waardoor het echtpaar Bettencourt € 30.000 kon weggeven aan de UMP, de regeringspartij. Gebleken is tijdens het media-tumult over de affaire Woerth-Bettencourt dat ook de UMP-staatssecretaris van Werkgelegenheid Laurent Wauquiez (links op de foto naast Woerth) pogingen doet om geld los te peuteren voor zijn privé partijtje Nouvel Oxygène ('nieuwe zuurstof'). Eind juni vertoefde de onderminister in Londen en sprak buiten de officiële agenda om met bankiers en beheerders van hedge funds, speculatieve beleggingsfondsen. Bij een diner in een chique wijk verzocht hij om giften voor zijn club, in 2008 opgericht in Puy-en-Velay (Hauto-Loire), waarvan hij burgemeester is. Volgens de staatssecretaris heeft zijn privé partij niets te maken met zijn normale activiteiten als bewindsman. De socialistische oppositie vindt het vreemd dat de staatssecretaris aan het einde van een officiële reis bij een slotdiner om geld gaat vragen om zijn eigen politieke propaganda te financieren. 'Ronduit schokkend', zo meent de penningmeester van de Parti socialiste. Hij pleit voor een verbod van die micro-partijen voor parlementariërs en ministers.
Ook Sarkozy heeft eigen partijtje
Na het bekendworden van de micro-partijtjes van Laurent Wauquiez en Eric Woerth, blijkt ook Nicolas Sarkozy zijn Association de soutien à l'action de Nicolas Sarkozy" (Asans) te bezitten. Deze papieren club is discreet gevestigd in het deftige Neuilly-sur-Seine waar Sarkozy burgemeester is geweest. De vereniging zou in 2006 ongeveer € 270.000 hebben geïncasseerd, gestort door begunstigers, waarvan € 250.000 werd overgeheveld naar de campagnekas van Sarkozy het jaar daarop. De constructie is legaal en maakt het mogelijk om meerdere malen een kandidaat financieel te begunstigen. In dit geval kon gestort worden in de kas van de partij UMP en nogmaals in die van de micro-parti Asans. De zetel van deze vereniging is gevestigd bij een Frank Louvrier, voorlichtingsman bij Nicolas Sarkozy. Zijn flat dient als 'brievenbus'. Volgens de wet moet een dergelijke vereniging worden bestuurd door een voorzitter en een penningmeester. Dat zijn in dit geval Christian Estrosi, minister van Industrie (voorzitter) en Brice Hortefeux, minister van Binnenlandse Zaken (penningmeester). De inkomsten en uitgaven moeten door twee commissarissen worden gecontroleerd. Asans leidt sinds 2008 een slapend bestaan en heeft nog € 200.000 in kas.
19.07.10
Kritiek op procureur in affaire Woerth-Bettencourt
 De kritiek op de manier van optreden van de procureur bij het parket van Nanterre, de oud-rechter van instructie Philippe Courroye, groeit met de dag. Vooral vertegenwoordigers van de linkse partijen en de magistratuur willen dat de man wordt vervangen door een onafhankelijke onderzoeksrechter. Maar voorlopig ziet het er naar uit de de ambtenaar van het openbaar ministerie zijn werk zal voortzetten. Ex-collega Eva Joly, ook oud-onderzoeksrechter en nu werkzaam in de Europese politiek, omschrijft de ijverige procureur als een man die bevelen uitvoert. Dat lijkt bij de overige opposanten ook het grootste probleem te zijn, Courroye wordt gerekend tot de vriendenschare van Nicolas Sarkozy, president van de republiek. De verstandhouding tussen Courroye en de rechter in de zaak van de aanklacht door dochter Françoise Bettencourt van misbruik van de geesteszwakte van haar moeder, verslechtert met de dag. Zo weigert Courroye de uitgetikte geluidsbanden te overhandigen waarin ten huize van Bettencourt gesproken werd over zaken als Zwiterse bankrekeningen, mogelijkheid van witwassen e.d. Rechter Isabelle Prevoist-Desprez van de 15e correctionele Kamer van de rechtbank in Parijs wilde het proces over het abus de faiblesse door de vriend Banier van Liliane uitstellen als gevolg van alle medie-onthullingen. Courroye wilde dat niet, maar de rechter werd in het gelijk gesteld door het Hof van beroep in Versailles. Tussen die twee komt het nooit meer goed. De internetwebsite Mediapart die het grootste deel van de onthullingen op zijn naam bracht, heeft opgeroepen tot het inschakelen van een onafhankelijk en onpartijdig justitie-apparaat in de zaken rond de familie Bettencourt. Zo wekt het alom bevreemding dat na de vier aanhoudingen van hoofdrolspelers, de echter hoofdrolspeler Liliane Bettencourt niet is verhoord. In vijf dagen zijn 15.000 handtekeningen ontvangen, waaronder die van bekende politieke figuren als Arnaud Montebourg (Parti socialiste), Noël Mammère (Groenen) en oud-minister van Justitie Elisabeth Guigou. Ook rechters, advocaten en hoogleraren ondertekenden het appèl.
21.07.10
Florence Woerth gehoord
 De echtgenote van de Franse minister van Arbeidszaken Eric Woerth is als getuige gehoord in de zaak-Bettencourt. Justitie wil te weten komen of er verbanden bestaan tussen de baan die deze Florence Woerth had gekregen als vermogensbeheerder bij de Bettencourts en enkele andere omstandigheden: de onderscheiding van Légion d'honneur die haar baas Patrice de Maistre van Eric Woerth had gekregen nadat hij Florence had aangesteld en het jaren voortdurende uitblijven van fiscale controle op het beheer van het vermogen van Liliane Bettencourt, de rijkste vrouw van Frankrijk. De advocaat van Florence sluit elk belangenconflict uit en meldt dat Eric Woerth zich nooit heeft bezighouden met de carrière van zijn vrouw. Uit eerdere verhoren van De Maistre blijkt het tegendeel. Maar Woerth blijft ontkennen dat hij heeft bemiddeld voor zijn echtgenote. De procureur heeft ook bij Parijse headhunters laten onderzoeken of vermogensbeheerder De Maistre om mogelijke kandidaten had gevraagd bij dat bureau. Er zijn destijds vier namen opgegeven, maar de baan werd uiteindelijk gegeven aan Florence Woerth. De ministerraad heeft besloten in te stemmen met het verzoek van de procureur om op korte termijn ook Eric Woerth zelf te horen over de kwestie. De minister wil snel zijn lezing van de geschiedenis kwijt.
In de affaire zijn nog enkele nieuwe feiten naar boven gekomen. De ex-boekhoudster van Liliane Bettencourt, blijkt in 2008 een ontslagvergoeding van € 400.000 te hebben ontvangen van de dochter Françoise Meyers-Bettencourt. Deze vrouw is verwikkeld in een gezinsdrama, waarbij zij de vriend van haar moeder voor het gerecht sleepte omdat hij misbruik zou hebben gemaakt van de geestelijke zwakheid van de miljardaire. Rond de procedure kwam ook ex-boekhoudster Claire Thibout aan het woord, die o.a. verklaringen aflegde over grote sommen gelds die de Oréal-familie weggaf aan politici en politieke partijen. Thibout uitte al in 2007 haar twijfels over de houding van huisvriend Banier en de vermogensbeheerder Patrice de Maistre van het familiekapitaal. Dochter Françoise hoorde hiervan en schreef Claire Thibout dat zij kon rekenen op een extra vergoeding als zij om die reden zou worden ontslagen. Bij elkaar zou het gaan om € 800.000 netto, de helft betaald door Liliane, de andere helft door dochter Françoise.
Liliane en haar beheerder De Maistre hebben vergeefs geprobeerd de klandestiene geluidsbanden die ten huize van Liliane zijn gemaakt en spreken over mogelijke fiscale fraude en witwaspraktijken, van de website van Mediapart te halen. Deze internetkrant beschikt voortdurend over de meeste en nieuwste informatie over de affaire. De Parijse rechtbank heeft de eis afgewezen, waarna hoger beroep is aangetekend.
29.07.10
Woerth ontkent alle beschuldigingen
 Minister Eric Woerth van Arbeidzaken is een dag lang verhoord over de mogelijke rol die hij speelde in verschillende kwesties rond de veel ophef veroorzakende affaire Bettencourt-Woerth. De minister heeft volgens zijn advocaat alle beschuldigingen en aantijgingen weersproken. Er was volgens de bewindsman nooit sprake van belangenverstrengeling of van het aannemen van contant geld van de Bettencourts voor de verkiezingskas van zijn partij. Ook is er nooit een fiscale voorkeursbehandeling geweest voor de miljardaire Liliane Bettencourt. Woerth was in 2007 minister van Begrotingszaken, waaronder ook de belastingdienst valt. De verhoren door de financiële brigade hebben zo veel tijd gevergd, omdat Woerth opheldering over alle zaken wenste te geven, aldus de advocaat. Over de zaak van het in dienst nemen van echtgenote Florence Woerth bij het vermogensbeheer van Bettencourt is gezegd, dat Eric Woerth nooit om een baan heeft gevraagd voor zijn echtgenote. Op de geheime bandopnamen die in het huis van Bettencourt zijn gemaakt, verklaart Patrice de Maistre, vermogensbeheerder van de familie, het tegenovergestelde. In het verhoor verklaart Woerth nu dat hij De Maistre slechts bij een toevallige ontmoeting wat vertelde over het beroep van zijn vrouw. In die tijd was hij geen minister. Dat in die periode De Maistre door Woerth tot chevalier van het Legioen van Eer werd geslagen, was een toevalligheid. Over de toekenning van de onderscheiding beslist een ander departement. De ex-boekhouder van Bettencourt heeft verklaard dat De Maistre € 150.000 in contanten aan Woerth heeft gegeven voor de partijkas van de UMP. Woerth was penningmeester van de partij. De twee mannen hebben deze bewering ontkend. Woerth heeft tijdens het verhoor nog eens bevestigd dat de partij wel gelden heeft ontvangen, maar dat deze schenkingen wettelijk waren toegestaan. Alle andere toespelingen van bedrog zijn uit de duim gezogen, aldus de advocaat. Over de verdachtmaktingen dat vrouw Florence heeft geholpen bij het wegsluizen van kapitaal van de Bettencourts naar Zwitserland en dat zij haar echtgenoot zou hebben bewogen een oogje dicht te knijpen bij de fiscale controle van de erfgename van L'Oréal, heeft de advocaat van Woerth geen mededelingen gedaan. Er lijkt nu een voorlopig einde te zijn gekomen aan het vrijkomen van de vrijiwel dagelijkse onthullingen in deze affaire, die inmiddels zes weken de voorpagina's van de Franse kranten blijft vullen. In een eerste reactie hebben de socialisten en de Groenen laten weten niet overtuigd te zijn door de 'in scène gezette' getuigenissen van de minister. Men eist een onafhankelijk onderzoek door de rechter-commissaris in plaats van dat van het openbaar ministerie, in dit geval geleid door een aan de UMP getrouwe procureur.
28.08.10
Twijfels over objectiviteit van artsen rond Bettencourt
De nationale raad van de Franse orde van artsen wenst zich te verstaan met de artsen die waken over de geestelijke en lichamelijke gezondheid van Liliane Bettencourt (87), de rijkste vrouw van Frankrijk die is verwikkeld in enkele spraakmakende affaires. De artsenorganisatie wil duidelijkhied verkrijgen over de verklaringen die de dokters van Bettencourt steeds afgeven, dat zij geestelijk en lichamelijk in orde is. De dochter van Bettencourt spande een rechtszaak aan om uitgezocht te zien dat de vriend van haar moeder, de fotograaf François-Marie Banier (op foto rechs), misbruik maakte van de zwakke geestesgesteldheid van Liliane. De huisvriend zou voor bijna een miljard euro aan geschenken hebben ontvangen. De arts die Liliane omringt, is een jeugdvriend van deze Banier, die samen met zijn partner ook executeur-testamentair is van de Oréal-erfgename Bettencourt. Al enige maanden verschijnen elkaar tegensprekende berichten over de gezondheidstoestand, maar een rechterlijke uitspraak kon niet worden verkregen, omdat de omgeving van mevrouw Bettencourt verhindert dat onafhankelijke artsen een onderzoek doen naar de gezondheidstoestand. Dochter Françoise Meyers-Bettencourt meent echter dat haar moeder geestelijk niet geheel wel meer is en daarmee bijzonder kwetsbaar. De landelijke artsenorganisatie wenst te weten te komen of de lijfartsen van de miljardaire zich aan de beroepscode houden. In het ontkennende geval zouden zij zich dan dienen te verantwoorden voor de medische tuchtraad.
Ook werd dit weekeinde bekend dat Liliane Bettencourt via een handgeschreven verklaring haar vriend Banier heeft onterfd. De huisvriend was algemeen erfgenaam van de oude dame, wier vermogen wordt geschat op € 17 miljard. De advocaat van Bettencourt maakte bekend dat Banier geen erfgenaam meer is: 'elle a compris que trop c'est trop et qu'elle avait beaucoup donné à Banier'.
03.09.10
Spanning stijgt rond de affaire Woerth-Bettencourt
Na de erkenning door minister Eric Woerth van Arbeid dat hij wel degelijk een aanbevelingsbrief aan president Sarkozy had gestuurd om de beheerder van het miljardenvermogen van de Oréal-erfgename te verheffen tot ridder in het Legioen van Eer, houdt politiek Frankrijk rekening met de mogelijkheid dat de geplaagde bewindsman zal moeten opstappen. De affaires stapelen zich vrijwel dagelijks op rond deze minister, wiens aanzien zodanig is verzwakt dat hij het grote pensioendebat in het parlement nauwelijks met overtuigingskracht kan leiden. De herziening van het Franse pensioenstelsel is één van de grote politieke daden die Sarkozy op zijn naam wil schrijven. De president, ook zelf met regelmaat genoemd in de affaire rond o.m. grote schenkingen door de Bettencourts aan de partij UMP, houdt de minister nog steeds de hand boven het hoofd. De grote vakbondsorganisaties zitten nogal in hun maag met de beschadiging van hun belangrijkste tegenspeler in de pensioendiscussie. Tot nu toe hebben zij het stilzwijgen bewaard, maar met het naderen van de debatdatum (7 september) moeten zij toch kwijt dat de ontwikkelingen rond de persoon Woerth een waar probleem zijn geworden. Het uitputtend en indringend behandelen van de kwestie zal nauwelijks mogelijk meer zijn, zo zeggen de leiders van de twee grootste bonden CFDT (François Chérèque) en CGT (Bernard Thibault). 'Hoe kan hij nu tezelfder tijd zijn persoonlijke problemen regelen, de kwestie met Bettencourt en de hervorming van de pensioenen?', aldus de vraag van de vakbonden. De Franse media melden in grote meerderheid in hun redactionele hoofdartikelen, dat een verder aanblijven van Woerth niet meer gewenst is. In de grote Angelsaksische landen zou een minister in deze omstandigheden al lang zijn opgestapt. Ook oud-partijleider François Hollande van de Parti socialiste uitte zich in gelijke bewoordingen en zei dat in een 'normale regering' de eerste minister initiatieven had moeten nemen. Een aftreden, dat overigens geen blijk van schuld behoeft te zijn, is in deze situatie het enige juiste. De minister kan de hervorming van de pensioenen niet geloofwaardig meer verdedigen, aldus de opvatting van de oud-leider van de socialisten, nu kamerlid voor de Corrèze.
(03.09.10)
Print dit artikel
Links en rechts
Het altijd wat eigengereide Frankrijk, die vierde economie ter wereld maar kreunend onder een enorme staatsschuld en begrotingstekort, is bezig zich zo goed en zo kwaad als het gaat, verder te ontwikkelen tot een moderne Europese natie, mét behoud van de Franse trekjes: sterk nationaliteitsgevoel en een nog erg hiërarchisch bestuurssysteem, zowel in bedrijfsleven als bij de overheid.
Hoe het land ook zijn best doet om wat meer te decentraliseren, er 'heerst' een president. Op dit moment de rechtse, licht populistische Nicolas Sarkozy, in mei 2007 met een uidelijke meerderheid gekozen voor 5 jaar. Hij won nipt de verkiezingen van de sociaal-democrate Ségolène Royal, die haar ambities behoudt om in 2012 opnieuw een gooi te doen naar het leiderschap van de Frans natie. Premier is de rechtse, wat steile François Fillon, de zetbaas van Sarkozy. Het huidige staatshoofd heeft direct na zijn aantreden een heuse omwenteling teweeg gebracht in de rolverdeling tussen diens ambt en dat van de minister-president. Sarkozy bepaalt het beleid en Fillon met zijn kabinet voert de voorstellen uit.
Nationaal 'debat' afgesloten
Na drie maanden van nationaal debatteren - 350 bijeenkomsten, 58.000 voorstellen, ideeën en suggesties via internet - heeft premier François Fillon de maatschappelijke discussie min of meer afgesloten. Er zullen misschien enige uiterlijkheden worden geïntroduceerd, waarmee de nationale identiteit van de Franse samenleving moet worden onderstreept. De Franse media berichten vrijwel unaniem in licht badinerende toon dat het een goede zaak is, dat de Franse vlag zal wapperen op schoolgebouwen en dat scholieren het volkslied de Marseillaise zouden moeten gaan zingen. Fillon en minister Eric Besson van Immigratiezaken werken de uitkomsten van het nationale debat uit en zullen het vervolgens aan president Sarkozy overlaten om met concrete maatregelen te komen. Het staatshoofd is de geestelijke vader van het debat, maar liet bij het toenemen van de kritiek erop - 'het debat dient vooral om maatregelen tegen migranten te formuleren' - de uitwerking over aan Besson en Fillon. Kritici menen dat de berg een muis heeft gebaard en dat het debat een ordinaire propagandastunt was met het oog op de regionale verkiezingen van volgende maand.
Gedurende het nationale debat kwamen het onderwijs en de scholen veelvuldig aan de orde. Immers, ook bij de Franse jeugd dient het gevoel te blijven bestaan dat zij in hun eigen Frankrijk leeft. Premier Fillon wil dan ook daadwerkelijk dat de tricolore vanaf de schoolgebouwen wordt uitgestoken, dat de Verklaring van de rechten van de mens en de burger van 1789 in elk klaslokaal aanwezig is. Vanaf het schooljaar 2010 komt er een carnet van de jonge burger en in 2011 een versterking van de burgerschapsopvoeding. Maar het voorstel van Besson om ten minste een keer per jaar het volkslied in de scholen te laten zingen is niet door iedereen verwelkomd. Sinds 2005 is het bovendien op de kleuter- en basisscholen al verplicht om de Marseillaise te leren. Premier Fillon kondigde aan het vreemdelingencontract te herzien, het contrat d'accueil et d'intrégration (CAI). Het gaat hier om een contract tussen de prefect en elke van buiten Europa komende vreemdeling van 16 jaar en ouder die voor de eerste keer op Frans grondgebied wordt toegelaten en daar wil blijven wonen. Dat contract is sinds 2007 verplicht. De CAI verplicht tot het volgen van een vormingsdag, een taalopleiding als het Frans onvoldoende wordt beheerst en een informatiedag Vivre en France.
Ter verdere verdieping van 'het debat' komt er een commissie van kamerleden en intellectuelen die de gedane en ook nieuwe voorstellen moet gaan bestuderen. Het moet wat gestructureerder, want het nu gevoerde debat bleek nogal geïmproviseerd. Bij de organisatie ervan waren geen onderzoekers, historici of sociologen betrokken. Voor wat betreft Fillon en Besson is het debat niet echt afgelopen en kan deze nog gedurende de gehele zittingsperiode van de regering voortduren. In april zal Sarkozy zijn opvattingen over het identiteitsdebat en de uitkomsten ervan presenteren.
(08.02.10)
Het Franse presidentschap mag wat kosten De Franse variant van de algemene rekenkamer heeft voor het eerst in de Franse geschiedenis de kosten van het Elysée, het Franse Catshuis, en de controle daarop, bekendgemaakt. Het doorrekenen van de uitgaven van de regeringschef Sarkozy en zijn medewerkers gebeurde op verzoek van het staatshoofd zelf. Er klonk nogal forse kritiek op de beperkte transparantie over de kosten van de 'hofhouding'. Het Cour de Comptes stuitte bij zijn onderzoek niet op onverwachte of geheime grote posten.
Wel waren er vragen, zoals over het onderhoud van de drie presidentiële residenties (in Rambouillet, Marly-le-Roi en Souzy-la-Briche). De kosten daarvan zijn € 1,76 miljoen per jaar, geen onoverkomelijk post, maar een probleem is wel volgens de rekenaars dat deze verblijven vrijwel niet worden gebruikt. Opmerkelijk was wel een post van € 14.123 onduidelijke uitgaven van de president die kennelijk vooral in de privé-sfeer lagen. Bij het vragen om uitleg aan de staf van Sarkozy kwam een duidelijk antwoord: het hele bedrag werd onmiddellijk en volledig teruggestort van de privé-rekening van Sarkozy. Opheldering moet er verder nog komen over een post van € 14 miljoen aan reiskosten, waaraan ook privé-kantjes zitten. De media maakten verder nogal drukte over het laten uitvoeren van opiniepeilingen. Er werden 35 van dergelijke dure onderzoeken gehouden die echter tot slechts 15 publicaties leidden. Bovendien zou een bevriende relatie zijn bevoordeeld bij de opdrachten tot de onderzoeken. De fractie van de Parti socialiste heeft inmiddels een parlementair onderzoek geëist.
Verkeerd noemt de rekenkamer het dat 55 belangrijke raadgevers gratis wonen in Parijse appartementen. De controleurs menen dat deze voordelen bij de inkomstenbelasting van deze medewerkers moeten worden verrekend. Ook een leverancier van frisdranken zou zijn bevoordeeld, die vorig jaar voor € 126.000 aan het Elysée mocht leveren aan niet-alcoholische dranken. De rekenkamer had niet zo zeer kritiek op deze uitgaven, maar op de monopoliepositie van de leverancier. Aan wijn en sterke drank werd € 1 miljoen uitgegeven. Vreemd is nog de € 3500 die werden gebruikt uit de staatskas om de boetes van Sarkozy en zijn vrouw te betalen die te laat waren met het voldoen van de stroom- en gasrekeningen. Het opfleuren van de ambtswoning met bloemen vergde vorig jaar € 280.000.
In totaal kostte de presidentiële huishouding bijna € 113 miljoen, waarvan onder meer werden betaald de kosten van de 61 dienstauto's, 2 Airbussen, 5 Falcon-straalvliegtuigen. Vorig jaar schafte de president zich voor € 60 miljoen nog een nieuwe Falcon aan en gaf het toestel de naam Carla. Bij het Elysee werken 944 mensen, onder wie 44 chauffeurs en 87 koks.
De kosten van € 113 miljoen per jaar voor het staatshoofd, de president, laten zich vergelijken met die van het Nederlandse staatshoofd, de koningin: € 114 miljoen in hetzelfde jaar 2008.
Fillon presidentiabel  De Franse minister-president François Fillon, de Balkenende van Frankrijk mét charisma, zou een zeer goede president zijn in het geval Nicolas Sarkozy bij de volgende verkiezingen van 2012 niet verkiesbaar is. Fillon zou alle kanshebbende rivalen van rechts kansrijk verslaan. Slechts Dominique Strauss-Kahn, de altijd favoriete kandidaat van links Frankrijk, kan Fillon in dit opzicht voorbij streven. Een enquête voor Le Point wijst dit uit. DSK is voorlopig opgeborgen in de Verenigde Staten waar hij baas is van het Internationale Monetaire Fonds. Fillon, de ogenschijnlijk loyale uitvoerder van de politieke wensen en verlangens van het gekozen staatshoofd Sarkozy, zou het in de ogen van de Fransen als president beter doen dan de mogelijke andere kandidaten van links, zoals eerste secretaris Martine Aubry van de Parti socialiste of eigenzinnig partijgenote Ségolène Royal, die in 2007 als socialistische presidentskandidate het onderspit moest delven tegen Sarkozy. Bij de sympathisanten van de rechtse regeringspartij UMP wordt Fillon als de beste presidentskandidaat beschouwd in het geval Sarkozy zich niet zou laten vertegenwoordiger: 45% van zijn partijgenoten zetten hem op de eerste plaats, waarmee Fillon kandidaten als Alain Juppé (12%) en Dominique de Villepin (11%) verplettert. De ondervraagden mochten ook melden hoe zij denken over de kwaliteiten van Sarkozy en diens premier Fillon: Sarkozy bezit autoriteit en vastberadenheid, terwijl Fillon meer de man is van de dialoog en de oprechtheid.
(04.03.10)
La République française wordt bestuurd door een president en de regering. Het volk is vertegenwoordigd in wat in Den Haag de Tweede Kamer heet, de Assemblée Nationale - 577 députés en de Eerste Kamer, de Sénat - 343 senatoren. De invloed van de staat is zeer belangrijk, hoewel de almacht door de privatiserings- en decentraliseringshausse afneemt. Vooral de gezondheidszorg, het onderwijs, de energievoorziening en gedeeltelijk ook de telecommunicatie en het openbaar vervoer zijn nog staatsaangelegenheden. Ruim een kwart van de Franse beroepsbevolking werkt bij de overheid, zo'n 5,2 miljoen ambtenaren.
Tussen de gemeente en de centrale overheid zitten in Frankrijk meer bestuurslagen dan in Nederland: regio's, departementen, communautés, arrondissementen, kantons, kiesdistricten (circonscriptions) en sinds enige tijd ook pays. De laatste zijn gebieden binnen de departementen, die op een nog meer gedecentraliseerde manier willen zorgen voor de ontwikkeling van industrie, landbouw, onderwijs, gezondheidszorg en recreatie binnen hun territorium. Deze pays zijn mede op aandrang van 'Brussel' in het leven geroepen. Het stichten van dergelijke pays is nu in volle gang.
Frankrijk zelf, France métropolitain, ook wel l'Hexagone genoemd (naar de zeshoekige geografische vorm) is bestuurlijk verdeeld in 22 regio's (26 inclusief de overzeese gebiedsdelen) en 96/100 departementen. Er zijn ook nog 4 overzeese regio's/departementen (DOM - département d'outre mer) en andere gebiedsdelen (TOM - territoire d'outre mer), ver verwijderd van het Europese Frankrijk. Het Franse tv-journaal komt er wel eens met een camera.
Een departement wordt bestuurd door een gekozen conseil général. Binnen de regio's wordt in deze raad gesproken over de economisch en toeristische ontwikkeling van de streek en het onderhoud en beheer van de nationale wegen, het regionale treinverkeer alsmede het beheer van de lycea en het beroepsonderwijs. Vanaf 2005 beginnen de regio's en departementen concreet iets te merken van de decentralisatieplannen die na bijna 25 jaar van onderhandelen tot uitvoering gaan komen. Parijs wil taken afstoten naar de regio's en de departementen; de laatste beschouwen veel van de regeringsplannen echter als verkapte bezuinigingsmaatregelen. De nieuwe taken voor de lagere overheden betekenen veelal dat de plaatselijke belastingen omhoog gaan. Enkele van de staatstaken die worden afgestoten in de komende jaren: economische steun aan het bedrijfsleven, het beheer van de werkloosheidsfondsen, jeugdzorg, betaling van technisch personeel bij het onderwijs, het beheer van cultuurmonumenten en van lokale rijkswegen (routes nationales).
|
Overheidsdiensten werken niet klantvriendelijk
De Franse ombudsman heeft in zijn jaarverslag geconstateerd dat er nog veel mis is met de dienstverlening van de Franse overheidsinstellingen. Deze stelt vast dat nog te veel instellingen telefonisch niet of onmogelijk te bereiken zijn, dat verschillende lichamen verschillende besluiten nemen en dat het publiek nog te veel van het kastje naar de muur wordt gestuurd. President Sarkozy wordt aangeraden zijn ambtenaren meer informatie te laten verstrekken en de kwaliteit van de loketfunctie te verbeteren. Ambtenaren moeten beleefder worden, meer luisteren en op tijd antwoorden geven in begrijpelijke taal. Vorig jaar behandelde de ombudsman 65.530 geschillen tussen burgers en overheidsinstelling, bijna een procent meer dan in 2007. Het slagingspercentage van de bemiddelingen ligt op 84. De ombudsman zal dit jaar bijzondere aandacht schenken aan kwesties rond het persoonlijk krediet, waarvoor deze week minister van Economische Zaken Christine Lagarde al enkele voorstellen deed. De banken en in het bijzonder de kredietinstellingen moeten zorgvuldiger te werk gaan bij het verstrekken van persoonlijke leningen en doorlopende krediet. Ook is er meer aandacht voor de aanpassing van de PACS, het Franse samenlevingscontract en de pensionering van mensen die hebben gewerkt met asbest. Overigens zal de médiateur worden vervangen door een défenseur des droits (verdediger van rechten) die meer bevoegdheden zal krijgen.
(20.03.09)
|
Vertegenwoordiger van de staat is de préfet de région; dat is dezelfde prefect die zetelt in het departement waarvan de hoofdstad (chef-lieu) ook de hoofdstad van de regio is. In de overige departementen binnen een regio zetelt de préfet du département en vertegenwoordigt namens de ministers de staat binnen zijn territorium. Deze prefect treedt verder o.m. bij de gemeentegrenzen overschrijdende politiezaken. Er is één préfet de police en wel in Parijs.
De departementen zijn verdeeld in circonscriptions (kiesdistricten die elk een député leveren), in arrondissementen (325), met aan het hoofd een sous-préfet; deze arrondissementen zijn verdeeld in kantons (3714), en deze ten slotte in de gemeenten (36.433). Het kanton en het arrondissement zijn niet zo belangrijk meer; ze dienen meer een administratief doel. Een kanton beslaat enkele gemeenten of delen van grotere plaatsen en kiest om de zes jaar een nieuwe conseiller général.
Aan de kentekenplaten van de auto's is te zien waar de berijder vandaan komt. De laatste twee cijfers geven het nummer van het departement aan. Het gaat alfabetisch: 01 is bijvoorbeeld het departement Ain, nummer 24 is de Dordogne, nummer 75 het centrum van Parijs en nummer 81 het département Tarn. De regio Midi-Pyrénées bestaat bijvoorbeeld uit 8 departementen. De charme van het kunnen lokaliseren van de chauffeur aan zijn kentekenplaat zal minder worden als de automobilist zijn kenteken mag behouden als hij naar een ander departement verhuist. Er komen in 2009 nieuwe nummerborden zonder vermelding van het departementnummer, maar als men het graag wil, zijn ook plaques d'immatriculation te krijgen mét het nummr van het departement of het logo van de regio.
De postcodes beginnen met de eerste twee cijfers van het departement.
|
Overheid steeds meer on-line
De Franse overheid heeft een website, waarop de burger terecht kan voor de afhandeling van vele handelingen die hij met het bestuur heeft te verrichten. De tot nu toe her en der verspreide informatie is op één site samengevoegd, zoals over gezin, gezondheid, werk, studeren, huisvesting, reizen, belastingen enz. Men kan zien hoe ver het staat met de terugbetaling door de CPAM van betaalde dokterskosten, de te betalen belasting uitrekenen, een formulier downloaden om een bouwvergunning aan te vragen, adreswijzigingen naar de instanties sturen, bekeurigngen on-line betalen en nog veel meer. Wie het spoor bijster dreigt te raken in de veelheid van aangeboden informatie is er de mascotte Adèle, die de bezoeker bij de hand neemt en naar de juiste plek geleidt.
De meest relevante informatie op deze overheidssite vindt men elders op deze site Wonen en leven in Frankrijk weer terug. In het Nederlands uiteraard.
Op de site van de Franse overheid zijn ook alle regio's, departementen en belangrijkste gemeenten te vinden met hun internetadressen. Kijk onder het hoofdstukje Annuaire des services de l'administration. Daarin staan de belangrijkste overheidsdiensten van geheel Frankrijk vermeld. Via een zoekmachine kan naar nationale overheidsinstanties worden gezocht en naar instellingen in de directe omgeving. Ook biedt de website Service-Public een uitgebreide lijst van sites van niet-overheidsinstellingen met een publieke functie.
Met het intikken van een trefwoord, gevolgd door gouv.fr is het zoeken erg gemakkelijk. Wie iets wil weten over de gezondheidszorg, tikt www.sante.gouv.fr in en krijgt de overheidsinformatie hierover. Of inlichtingen op het gebied van onderwijs: www.education.gouv.fr. Ook op andere gebieden zijn de Fransen inmiddels gewend geraakt aan het elektronisch zakendoen met de staat. Het gebruik van internet bij het invullen van de belastingaangifte en het betalen van belasting online is explosief gestegen. Het bespaart de staat miljarden en de overdadige schare ambtenaren daalt gestadig in getal.
www.mon.service-public.fr is een nieuwe site met persoonlijke info (na registratie) bij arbeidsbureau, uitkeringsinstellingen, Sécu enz. Er is ruimte om alle ontvangen brieven, stukken en documenten digitaal op te slaan. De documenten worden drie jaar bewaard en daarna, na twee waarschuwingen via de e-mail. verwijderd).
Papieren bewaren
Op een speciale site is vermelde welke papieren een Franse ingezetene dient te bewaren (banken, belastingen e.d.)
|
|
Telefoneren met de overheid: 3939
Wie telefonisch contact wil met een Franse overheidsinstelling, kan 3939 bellen. Zestig geoefende beambten luisteren naar de vragen van de bellers en schakelen deze direct door naar de juiste overheidsinstantie. Lange wachttijden zullen zo tot het verleden moeten gaan behoren. De Franse overheid, die met de dienst heeft proefgedraaid, spreekt van een revolutie. De kosten van een telefoontje naar 3939 zijn € 0,12 per minuut.
|
Print dit artikel
Europees klachtennetwerk voor als het even niet lukt
 De Franse regelgeving is complex en uitbundig. Als daar ook nog richtlijnen en directieven uit Brussel bij komen, raken vooral de overheidsbeambten in de provincies soms het spoor bijster. Het duurt maanden tot een jaar, voordat alle wijzigingen tot in de kleinste plaatsen zijn doorgedrongen. Voor Nederlanders in Frankrijk is het niet zelden lastig om een Nederlandse auto 'in te voeren' in Frankrijk. De ene prefectuur reageert weer anders dan de andere. Zo zijn de zgn. homologatieverklaringen bij het overschrijven van auto's al geruime tijd niet meer nodig, maar nog tal van prefecturen zijn daarvan niet op de hoogte en blijven vasthouden aan verouderde en afgeschafte regels. Sinds enkele jaren bestaat er de Europese dienstverlening Solvit, waar particulieren en bedrijven terecht kunnen als ambtenaren de regels van de interne markt niet correct toepassen. Deze Solvit-centra zijn overheidsinstellingen en proberen problemen zoals hierboven geschetst binnen een redelijke termijn op te lossen. In theorie zou dat in tien weken moeten zijn gebeurd. De diensten van Solvit zijn gratis. In principe behandelt Solvit alle grensoverschrijdende problemen die tussen een bedrijf of burger en een nationale overheidsinstantie anderzijds door een mogelijk verkeerde toepassing van het EU-recht ontstaan. Tot dusver heeft Solvit vooral klachten behandeld op de volgende gebieden:
* Erkenning van diploma's
* Toegang tot onderwijs
* Verblijfsvergunningen
* Stemrecht
* Sociale zekerheid
* Arbeidsrechten
* Rijbewijzen
* Inschrijving van voertuigen
* Grenscontroles
* Markttoegang voor producten
* Markttoegang voor diensten
* Vestiging als zelfstandige
* Overheidsopdrachten
* Belastingen
* Vrij verkeer van kapitaal of betalingen
Het Nederlandse Solvit-centrum:
Claudine Driesser
Ministerie van Economische Zaken
Bezuidenhoutseweg 30
Postbus 20101
NL - 2500 EC Den Haag - Tel. 0031 (0)703797748, solvit@minez.nl.
Een formulier om klachten door te geven is hier te downloaden.
Het Franse Solvit-centrum:
Matthieu Laurent
Secrétariat Général
des Affaires européennes
2, Boulevard Diderot
F - 75572 Cedex 12 Paris - Tel. 0033 (0)144871297, solvit@sgae.gouv.fr.
Klachtenformulier
Print dit artikel
De departementen en hun prefecturen
01 - Ain
02 - Aisne
03 - Allier
04 - Alpes de Haute Provence
05 - Hautes Alpes
06 - Alpes Maritimes
07 - Ardèche
08 - Ardennes
09 - Ariège
10 - Aube
11 - Aude
12 - Aveyron
13 - Bouches du Rhône
14 - Calvados
15 - Cantal
16 - Charente
17 - Charente Maritime
18 - Cher
19 - Corrèze
20 - Corse (du Nord et du Sud)
21 - Côte d'Or
22 - Côtes d'Armor
23 - Creuse
24 - Dordogne
25 - Doubs
26 - Drôme
27 - Eure
28 - Eure et Loir
29 - Finistère
30 - Gard
31 - Haute Garonne
32 - Gers
33 - Gironde
34 - Héraut
35 - Ille et Vilaine
36 - Indre
37 - Indre et Loire
38 - Isère
39 - Jura
40 - Landes
41 - Loir et Cher
42 - Loire
43 - Haute Loire
44 - Loire Atlantique
45 - Loiret
46 - Lot
47 - Lot et Garonne
48 - Lozère
|
49 - Maine et Loire
50 - Manche
51 - Marne
52 - Haute Marne
53 - Mayenne
54 - Meurthe et Moselle
55 - Meuse
56 - Morbihan
57 - Moselle
58 - Nièvre
59 - Nord
60 - Oise
61 - Orne
62 - Pas de Calais
63 - Puy de Dôme
64 - Pyrénées Atlantiques
65 - Hautes Pyrénées
66 - Pyrénées Orientales
67 - Bas Rhin
68 - Haut Rhin
69 - Rhône
70 - Haute Saône
71 - Saône et Loire
72 - Sarthe
73 - Savoie
74 - Haute Savoie
75 - Paris
76 - Seine Maritime
77 - Seine et Marne
78 - Yvelines
79 - Deux Sèvres
80 - Somme
81 - Tarn
82 - Tarn et Garonne
83 - Var
84 - Vaucluse
85 - Vendée
86 - Vienne
87 - Haute Vienne
88 - Vosges
89 - Yonne
90 - Territoire de Belfort
91 - Essonne
92 - Hauts de Seine
93 - Seine Saint Denis
94 - Val de Marne
95 - Val d'Oise
DOM: 971 - Guadeloupe 972 - Martinique 973 - Guyane 974 - Réunion
TOM: Mayotte, Nouvelle-Calédonie (Nieuw Caledonië), Polynésie (Polynesië) en Française Wallis |
Om de webpage van een Conseil général van een bepaald departement te bereiken kan men gaan naar www.cgXX.fr, waar XX voor het departementnummer staat. Print dit artikel
Kiezen en gekozen worden
De gemeenteraadsverkiezingen in Frankrijk zijn in maart 2008 gehouden. In Frankrijk wonende Nederlanders konden stemmen voor deze verkiezingen als zij zich op tijd hadden laten inschrijven in het kiezersregister.
Nederlanders van 18 jaar en ouder die vast in Frankrijk wonen (en niet het kiesrecht hebben verloren) hebben hun actief (stemmen) en passief (gekozen worden) kieskrecht voor de verkiezingen van het Europees Parlement niet verloren. Buitenlandse inwoners van Frankrijk van 23 jaar en ouder kunnen zich ook verkiesbaar stellen. Op de website Informatie over Frankrijk voor Nederlandse burgers heeft de Europese Commissie de zaken rond het Euroopese kiesrecht in den vreemde op een rijtje gezet:
Belangstellenden moeten een verzoek indienen om opgenomen te worden op de aanvullende kiezerslijst van hun gemeente. Dit verzoek moet uiterlijk op de laatste werkdag van december worden ingediend voor definitieve inschrijving op 1 maart van het daaropvolgende jaar. De EU-burger moet voldoen aan de vereisten die gelden voor Franse onderdanen, en bovendien bij zijn verzoek om inschrijving op de aanvullende kiezerslijst een schriftelijke verklaring indienen. Hierin moet hij of zij vermelden:
• nationaliteit en adres in Frankrijk;
• in voorkomend geval de plaats in de lidstaat van herkomst waar hij of zij het laatst als kiezer was ingeschreven;
• dat het actief kiesrecht niet verloren is in de lidstaat van herkomst;
• dat het actief kiesrecht alleen in Frankrijk zal worden uitgeoefenend.
Print dit artikel
Uitleg over het kiessysteem in Frankrijk
De president van Frankrijk, Nicolas Sarkozy, was nog maar net geïnstalleerd of het volgende politieke schouwspel diende zich al weer aan: de Franse 'Tweede Kamer'-verkiezingen: les élections législatives (of wel les législatives). De term 'législatives' heeft betrekking op le pouvoir législatif, de wetgevende macht, die zoals in elke parlementaire democratie bij het parlement (le Parlement) berust. Het Franse parlement bestaat uit l’Assemblée nationale (te vergelijken met onze Tweede Kamer) en le Sénat* (onze Eerste Kamer).
De Franse 'Tweede Kamerleden' worden députés (afgevaardigden, gedeputeerden) genoemd. Ze worden voor een periode van vijf jaar gekozen (de zogenaamde législature*) en zijn herkiesbaar. Sinds de invoering van het quinquennat* voor de ambtstermijn van de president lopen beide zittingstermijnen dus ongeveer gelijk, hetgeen de kans op een cohabitation* aanzienlijk verkleint.
Elke député is afkomstig uit een kiesdistrict, une circonscription*. Daarvan zijn er dus net zoveel als er zetels in de Assemblée nationale zijn, namelijk 577. Van dit aantal zijn er 570 gereserveerd voor la France métropolitaine (het Europese Frankrijk zeg maar) en 7 voor de overzeese gebiedsdelen (DOM TOM*) zoals la Réunion of Martinique. Binnen de grenzen van een departement (daarvan heeft Frankrijk er 95, exclusief de overzeese departementen) bevinden zich meerdere kiesdistricten. De grenzen van de circonscription vallen zoveel mogelijk samen met die van een canton*, een commune (gemeente) of een arrondissement (voor de grote steden). Als kiesgerechtigde spreek je over de zoveelste circonscription waaronder je valt. De verkiezing van de gedeputeerden verloopt volgens het systeem van suffrage universel direct, au scrutin majoritaire uninominal à deux tours. Dit klinkt zeer ingewikkeld, en dat is het ook. Hieronder een toelichting van elke term. - Suffrage: verkiezingen - Universel: Algemeen, dat wil zeggen voor de hele bevolking; met dien verstande dat men natuurlijk kiesgerechtigd moet zijn (onder meer de leeftijd van 18 jaar moet hebben bereikt en van Franse nationaliteit zijn) en dat men moet zijn ingeschreven op de zogenaamde listes électorales. - Direct: De bevolking kiest zelf direct zijn gedeputeerden, anders dan bijvoorbeeld de leden van de Sénat, die indirect door de bevolking worden gekozen, namelijk door volksvertegenwoordigers op elk administratief niveau zoals gemeenteraadsleden, gedeputeerden, conseillers régionaux* en généraux*, die op hun beurt wel direct door de bevolking gekozen zijn. - Scrutin: Het feitelijke 'stem uitbrengen'. - Uninominal : De kiezers kiezen voor één kandidaat en per district kan er ook maar één kandidaat worden afgevaardigd naar Parijs. Anders dan in Nederland kies je in Frankrijk voor een persoon, niet voor een lijst (partij). - Majoritaire betekent meerderheid. Maar het is een meerderheid verkregen in twee rondes, à deux tours. Dat betekent dat als in de eerste ronde er niet één kandidaat is die de absolute meerderheid heeft verkregen, er een tweede ronde nodig is. Iedere ingeschreven kiesgerechtigde mag dus stemmen op één van de kandidaten uit zijn eigen kiesdistrict. Uiteraard zijn er kandidaten van elke politieke kleur. En uiteraard verschilt de overwegende politieke kleur per district. Een kandidaat is na slechts één ronde gekozen, indien hij de absolute meerderheid van de uitgebrachte stemmen in het district krijgt, wat tegelijkertijd een stemmenaantal moet zijn van minstens 25% van de ingeschreven kiesgerechtigden in het betreffende district. In de andere gevallen volgt een tweede ronde voor die kandidaten die minstens 12,5% van de uitgebrachte stemmen hebben behaald. Uiteindelijk heeft de kandidaat gewonnen die de relatieve meerderheid van de uitgebrachte stemmen heeft behaald. Als na de eerste ronde maar één of geen kandidaat 12,5% van de stemmen heeft behaald, dan gaat de tweede ronde tussen die twee kandidaten die in de eerste ronde de meeste stemmen hebben behaald.
*
Assemblée nationale: Te vergelijken met de Tweede Kamer in Nederland.
Canton: Administratieve onderverdeling van een departement, die al sinds de Franse revolutie bestaat. Het zijn er momenteel 4.039 (inclusief de DOM TOM). Het aantal cantons per departement is verschillend.
Circonscription: Kiesdistrict, ieder departement bestaat uit meerdere kiesdistricten, waarbinnen de ingeschreven kiesgerechtigden hun afgevaardigde kiezen.
Cohabitation: De situatie dat de politieke kleur van de president en die van de meerderheid in de Assemblée nationale (en daardoor die van de premier ministre) verschillend is.
Conseil général: Het bestuur van het departement. Door middel van directe verkiezingen kiezen in ieder canton de inwoners één conseiller général voor zes jaar. Iedere drie jaar wordt de Conseil général voor de helft vervangen.
Conseil régional: Het bestuur van de région (daarvan zijn er 26). De conseillers régionaux worden direct door de bevolking van de région gekozen voor een periode van zes jaar.
DOM TOM : De overzeese gebiedsdelen van Frankrijk. De Départements d’outre mer (DOM) zijn onder meer Guadeloupe, Guyane, Martinique en la Réunion. De Territoires d’outre mer (TOM) zijn onder meer Frans Polynesië.
Législature: periode waarvoor de Assemblée nationale wordt gekozen, namelijk vijf jaar.
Quinquennat: Sinds het referendum van 2000 wordt de Franse president gekozen voor een ambtstermijn van vijf jaar, met de mogelijkheid van een tweede (en volgende) termijn. Daarvoor was de ambtstermijn zeven jaar, le septennat.
Sénat: Te vergelijken met de Eerste Kamer in Nederland, ook wel Haute Assemblée genoemd. De 321 senatoren worden gekozen voor negen jaar, waarbij iedere drie jaar een derde wordt vervangen. Zij worden indirect door de Franse bevolking gekozen, namelijk door door de burgemeesters, gemeenteraadsleden, conseillers généraux en régionaux en door gedeputeerden, volgens een gecompliceerde stemprocedure.
© Marion Everink
Juriste, beëdigd vertaalster Frans, woonachtig in Frankrijk
Auteur van 'Meer sjans met Frans' en 'Da's nou Frans!' (uitgeverij Scriptum)
| Uitvoerige informatie over deze onderwerpen is te vinden in La Maison, uitg. Het Spectrum. |
Print dit artikel
|
het weer in Frankrijk
10 sep 2010
|
