- Homepage
- Nieuws
- Wonen
- Leven
- Werken
- Oproepen
- Forum
- Contact
|
|
Links en rechts
Het altijd wat eigengereide Frankrijk, die vierde economie ter wereld maar kreunend onder een enorme staatsschuld en begrotingstekort, is bezig zich zo goed en zo kwaad als het gaat, verder te ontwikkelen tot een moderne Europese natie, mét behoud van de Franse trekjes: sterk nationaliteitsgevoel en een nog erg hiërarchisch bestuurssysteem, zowel in bedrijfsleven als bij de overheid. Hoe het land ook zijn best doet om wat meer te decentraliseren, er 'heerst' een president. Op dit moment de rechtse, licht populistische Nicolas Sarkozy, in mei 2007 met een uidelijke meerderheid gekozen voor 5 jaar. Hij won nipt de verkiezingen van de sociaal-democrate Ségolène Royal, die haar ambities behoudt om in 2012 opnieuw een gooi te doen naar het leiderschap van de Frans natie. Premier is de rechtse, wat steile François Fillon, de zetbaas van Sarkozy. Het huidige staatshoofd heeft direct na zijn aantreden een heuse omwenteling teweeg gebracht in de rolverdeling tussen diens ambt en dat van de minister-president. Sarkozy bepaalt het beleid en Fillon met zijn kabinet voert de voorstellen uit. La République française wordt bestuurd door een president en de regering. Het volk is vertegenwoordigd in wat in Den Haag de Tweede Kamer heet, de Assemblée Nationale - 577 députés en de Eerste Kamer, de Sénat - 343 senatoren. De invloed van de staat is zeer belangrijk, hoewel de almacht door de privatiserings- en decentraliseringshausse afneemt. Vooral de gezondheidszorg, het onderwijs, de energievoorziening en gedeeltelijk ook de telecommunicatie en het openbaar vervoer zijn nog staatsaangelegenheden. Ruim een kwart van de Franse beroepsbevolking werkt bij de overheid, zo'n 5,2 miljoen ambtenaren.
Tussen de gemeente en de centrale overheid zitten in Frankrijk meer bestuurslagen dan in Nederland: regio's, departementen, communautés, arrondissementen, kantons, kiesdistricten (circonscriptions) en sinds enige tijd ook pays. De laatste zijn gebieden binnen de departementen, die op een nog meer gedecentraliseerde manier willen zorgen voor de ontwikkeling van industrie, landbouw, onderwijs, gezondheidszorg en recreatie binnen hun territorium. Deze pays zijn mede op aandrang van 'Brussel' in het leven geroepen. Het stichten van dergelijke pays is nu in volle gang. Frankrijk zelf, France métropolitain, ook wel l'Hexagone genoemd (naar de zeshoekige geografische vorm) is bestuurlijk verdeeld in 22 regio's (26 inclusief de overzeese gebiedsdelen) en 96/100 departementen. Er zijn ook nog 4 overzeese regio's/departementen (DOM - département d'outre mer) en andere gebiedsdelen (TOM - territoire d'outre mer), ver verwijderd van het Europese Frankrijk. Het Franse tv-journaal komt er wel eens met een camera. Een departement wordt bestuurd door een gekozen conseil général. Binnen de regio's wordt in deze raad gesproken over de economisch en toeristische ontwikkeling van de streek en het onderhoud en beheer van de nationale wegen, het regionale treinverkeer alsmede het beheer van de lycea en het beroepsonderwijs. Vanaf 2005 beginnen de regio's en departementen concreet iets te merken van de decentralisatieplannen die na bijna 25 jaar van onderhandelen tot uitvoering gaan komen. Parijs wil taken afstoten naar de regio's en de departementen; de laatste beschouwen veel van de regeringsplannen echter als verkapte bezuinigingsmaatregelen. De nieuwe taken voor de lagere overheden betekenen veelal dat de plaatselijke belastingen omhoog gaan. Enkele van de staatstaken die worden afgestoten in de komende jaren: economische steun aan het bedrijfsleven, het beheer van de werkloosheidsfondsen, jeugdzorg, betaling van technisch personeel bij het onderwijs, het beheer van cultuurmonumenten en van lokale rijkswegen (routes nationales). Vertegenwoordiger van de staat is de préfet de région; dat is dezelfde prefect die zetelt in het departement waarvan de hoofdstad (chef-lieu) ook de hoofdstad van de regio is. In de overige departementen binnen een regio zetelt de préfet du département en vertegenwoordigt namens de ministers de staat binnen zijn territorium. Deze prefect treedt verder o.m. bij de gemeentegrenzen overschrijdende politiezaken. Er is één préfet de police en wel in Parijs. De departementen zijn verdeeld in circonscriptions (kiesdistricten die elk een député leveren), in arrondissementen (325), met aan het hoofd een sous-préfet; deze arrondissementen zijn verdeeld in kantons (3714), en deze ten slotte in de gemeenten (36.433). Het kanton en het arrondissement zijn niet zo belangrijk meer; ze dienen meer een administratief doel. Een kanton beslaat enkele gemeenten of delen van grotere plaatsen en kiest om de zes jaar een nieuwe conseiller général. Aan de kentekenplaten van de auto's is te zien waar de berijder vandaan komt. De laatste twee cijfers geven het nummer van het departement aan. Het gaat alfabetisch: 01 is bijvoorbeeld het departement Ain, nummer 24 is de Dordogne, nummer 75 het centrum van Parijs en nummer 81 het département Tarn. De regio Midi-Pyrénées bestaat bijvoorbeeld uit 8 departementen. De charme van het kunnen lokaliseren van de chauffeur aan zijn kentekenplaat zal minder worden als de automobilist zijn kenteken mag behouden als hij naar een ander departement verhuist. Er komen in 2009 nieuwe nummerborden zonder vermelding van het departementnummer, maar als men het graag wil, zijn ook plaques d'immatriculation te krijgen mét het nummr van het departement of het logo van de regio. De postcodes beginnen met de eerste twee cijfers van het departement.
Ook Frankrijk heeft zijn ombudsman, landelijk en op lokaal niveau (daar vooral wordt gewerkt door ombudsvrouwen). In Frankrijk heet zo'n onafhankelijke bemiddelaar bij geschillen tussen overheid en burger een médiateur de la République, sinds 2004 Jean-Paul Delevoye. Mensen die niet uit een conflict met een overheidsapparaat komen of geen antwoord ontvangen van de instanties, kunnen zich tot de médiateur wenden: 7 rue Saint-Florentin, 75008 Paris, tel. 01 55 35 24 24. Bij de prefectuur in de hoofdstad van het departement kan men vragen waar één van zijn 292 gedelegeerden te vinden is. De bemiddeling van deze geschiloplossers is te vragen via een député of sénateur (een parlementslid uit de regio of kieskring, circonscription). De diensten van de vrijwillige médiateurs délégués zijn gratis en worden over het algemeen vlot afgewikkeld. Een vrij aanzienlijk aantal aangebrachte geschillen betreft administratieve kwesties waarmee buitenlanders te kampen hebben bij de vestiging in Frankrijk. Acht van de tien aangevraagde bemiddelingspogingen leiden tot succes. Daarnaast zijn er nog de bemiddelaars die conflicten proberen te regelen tussen het publiek en organisaties als de spoorwegen, de post, de EDF etc. Deze mensen zijn uiteraard minder onafhankelijk, omdat zij door het bedrijf zijn aangesteld.
De 22 regio's met de departementen en DOM-TOM: Aquitaine (Aquitanië): Dordogne [24] Gironde [33] Landes [40] Lot-et-Garonne [47] Pyrénées-Atlantiques[64] Auvergne: Ardèche [07] Cantal [15] Haute-Loire [43] Puy-de-Dôme [63] Basse-Normandie (Laag Normandië): Calvados [14] Manche [50] Orne [61] Bourgogne (Bourgondië): Côte-d'Or [21] Nièvre [58] Saône-et-Loire [71] Yonne [89] Bretagne: Côtes-d'Armor [22] Finistère [29] Ille-et-Vilaine [35] Morbihan [56] Centre: Cher [18] Eure-et-Loir [28] Indre [36] Indre-et-Loire [37] Loir-et-Cher [41] Loiret [45] Champagne-Ardenne: Ardennes [08] Aube [10] Marne [51] Haute-Marne [52] Corse (Corsica): Corse-du-Sud [2A] Haute-Corse [2B] Franche-Comté (Graafschap Franche): Doubs [25] Jura [39] Haute-Saône [70] Territoire de Belfort [90] Haute-Normandie (Hoog Normandië): Eure [27] Seine-Maritime [76] Île-de-France: Paris [75] Seine-et-Marne [77] Yvelines [78] Essonne [91] Hauts-de-Seine [92] Seine-Saint-Denis [93] Val-de-Marne [94] Val-d'Oise [95] Languedoc-Roussillon: Aude [11] Gard [30] Hérault [34] Lozère [48] Pyrénées-Orientales[66] Limousin: Corrèze [19] Creuse [23] Haute-Vienne [87] Lorraine (Lotharingen): Meurthe-et-Moselle [54] Meuse [55] Moselle [57] Vosges [88] Midi-Pyrénées: Ariège [09] Aveyron [12] Haute-Garonne [31] Gers [32] Lot [46] Hautes-Pyrénées[65] Tarn [81] Tarn-et-Garonne [82] Nord-Pas-de-Calais: Nord [59] Pas-de-Calais [62] Pays-de-la-Loire: Loire-Atlantique [44] Maine-et-Loire [49] Mayenne [53] Sarthe [72] Vendée [85] Picardie: Aisne [02] Oise [60] Somme [80] Poitou-Charentes: Charente [16] Charente-Maritime [17] Deux-Sèvres [79] Vienne [86] Provence-Alpes-Côte-d'Azu: Alpes-de-Haute-Provence [04] Hautes-Alpes [05] Alpes-Maritimes [06] Bouches-du-Rhône [13] Var [83] Vaucluse [84] Rhône-Alpes: Ain [01] Ardèche [07] Drôme [26] Isère [38] Loire [42] Rhône [69] Savoie [73] Haute-Savoie [74]
De departementen en hun prefecturen 
Kiezen en gekozen worden De gemeenteraadsverkiezingen in Frankrijk zijn in maart 2008 gehouden. In Frankrijk wonende Nederlanders konden stemmen voor deze verkiezingen als zij zich op tijd hadden laten inschrijven in het kiezersregister. Nederlanders van 18 jaar en ouder die vast in Frankrijk wonen (en niet het kiesrecht hebben verloren) hebben hun actief (stemmen) en passief (gekozen worden) kieskrecht voor de verkiezingen van het Europees Parlement niet verloren. Buitenlandse inwoners van Frankrijk van 23 jaar en ouder kunnen zich ook verkiesbaar stellen. Op de website Informatie over Frankrijk voor Nederlandse burgers heeft de Europese Commissie de zaken rond het Euroopese kiesrecht in den vreemde op een rijtje gezet: Belangstellenden moeten een verzoek indienen om opgenomen te worden op de aanvullende kiezerslijst van hun gemeente. Dit verzoek moet uiterlijk op de laatste werkdag van december worden ingediend voor definitieve inschrijving op 1 maart van het daaropvolgende jaar. De EU-burger moet voldoen aan de vereisten die gelden voor Franse onderdanen, en bovendien bij zijn verzoek om inschrijving op de aanvullende kiezerslijst een schriftelijke verklaring indienen. Hierin moet hij of zij vermelden: • nationaliteit en adres in Frankrijk; • in voorkomend geval de plaats in de lidstaat van herkomst waar hij of zij het laatst als kiezer was ingeschreven; • dat het actief kiesrecht niet verloren is in de lidstaat van herkomst; • dat het actief kiesrecht alleen in Frankrijk zal worden uitgeoefenend.
Uitleg over het kiessysteem in Frankrijk De president van Frankrijk, Nicolas Sarkozy, was nog maar net geïnstalleerd of het volgende politieke schouwspel diende zich al weer aan: de Franse 'Tweede Kamer'-verkiezingen: les élections législatives (of wel les législatives). De term 'législatives' heeft betrekking op le pouvoir législatif, de wetgevende macht, die zoals in elke parlementaire democratie bij het parlement (le Parlement) berust. Het Franse parlement bestaat uit l’Assemblée nationale (te vergelijken met onze Tweede Kamer) en le Sénat* (onze Eerste Kamer). De Franse 'Tweede Kamerleden' worden députés (afgevaardigden, gedeputeerden) genoemd. Ze worden voor een periode van vijf jaar gekozen (de zogenaamde législature*) en zijn herkiesbaar. Sinds de invoering van het quinquennat* voor de ambtstermijn van de president lopen beide zittingstermijnen dus ongeveer gelijk, hetgeen de kans op een cohabitation* aanzienlijk verkleint. Elke député is afkomstig uit een kiesdistrict, une circonscription*. Daarvan zijn er dus net zoveel als er zetels in de Assemblée nationale zijn, namelijk 577. Van dit aantal zijn er 570 gereserveerd voor la France métropolitaine (het Europese Frankrijk zeg maar) en 7 voor de overzeese gebiedsdelen (DOM TOM*) zoals la Réunion of Martinique. Binnen de grenzen van een departement (daarvan heeft Frankrijk er 95, exclusief de overzeese departementen) bevinden zich meerdere kiesdistricten. De grenzen van de circonscription vallen zoveel mogelijk samen met die van een canton*, een commune (gemeente) of een arrondissement (voor de grote steden). Als kiesgerechtigde spreek je over de zoveelste circonscription waaronder je valt. De verkiezing van de gedeputeerden verloopt volgens het systeem van suffrage universel direct, au scrutin majoritaire uninominal à deux tours. Dit klinkt zeer ingewikkeld, en dat is het ook. Hieronder een toelichting van elke term. - Suffrage: verkiezingen - Universel: Algemeen, dat wil zeggen voor de hele bevolking; met dien verstande dat men natuurlijk kiesgerechtigd moet zijn (onder meer de leeftijd van 18 jaar moet hebben bereikt en van Franse nationaliteit zijn) en dat men moet zijn ingeschreven op de zogenaamde listes électorales. - Direct: De bevolking kiest zelf direct zijn gedeputeerden, anders dan bijvoorbeeld de leden van de Sénat, die indirect door de bevolking worden gekozen, namelijk door volksvertegenwoordigers op elk administratief niveau zoals gemeenteraadsleden, gedeputeerden, conseillers régionaux* en généraux*, die op hun beurt wel direct door de bevolking gekozen zijn. - Scrutin: Het feitelijke 'stem uitbrengen'. - Uninominal : De kiezers kiezen voor één kandidaat en per district kan er ook maar één kandidaat worden afgevaardigd naar Parijs. Anders dan in Nederland kies je in Frankrijk voor een persoon, niet voor een lijst (partij). - Majoritaire betekent meerderheid. Maar het is een meerderheid verkregen in twee rondes, à deux tours. Dat betekent dat als in de eerste ronde er niet één kandidaat is die de absolute meerderheid heeft verkregen, er een tweede ronde nodig is. Iedere ingeschreven kiesgerechtigde mag dus stemmen op één van de kandidaten uit zijn eigen kiesdistrict. Uiteraard zijn er kandidaten van elke politieke kleur. En uiteraard verschilt de overwegende politieke kleur per district. Een kandidaat is na slechts één ronde gekozen, indien hij de absolute meerderheid van de uitgebrachte stemmen in het district krijgt, wat tegelijkertijd een stemmenaantal moet zijn van minstens 25% van de ingeschreven kiesgerechtigden in het betreffende district. In de andere gevallen volgt een tweede ronde voor die kandidaten die minstens 12,5% van de uitgebrachte stemmen hebben behaald. Uiteindelijk heeft de kandidaat gewonnen die de relatieve meerderheid van de uitgebrachte stemmen heeft behaald. Als na de eerste ronde maar één of geen kandidaat 12,5% van de stemmen heeft behaald, dan gaat de tweede ronde tussen die twee kandidaten die in de eerste ronde de meeste stemmen hebben behaald. * © Marion Everink
Links
Administration 24/24
Deze pagina is laatst gewijzigd op 24-09-2008 om 17:16.
|
 het weer in Frankrijk 12 okt 2008 |
Print dit artikel
1. Région Nord-Pas-de-Calais 2. Régions Normandie 3. Région Picardie 4. Région Champagne-Ardenne 5. Région Lorraine 6. Région Alsace 7. Régions Normandie 8. Région Ile-de-France 9. Région Bretagne 10. Pays de la Loire 11. Région Centre-Val-de-Loire 12. Région Bourgogne 13. Région Franche-Comté 14. Région Poitou-Charentes 15. Région Limousin 16. Région Auvergne 17. Région Rhône-Alpes 18. Région Aquitaine 19. Région Midi-Pyrénées 20. Région Languedoc-Roussillon 21. Région Provence-Alpes-Côte-d’Azur (PACA) 22. Collectivité territoriale de Corse 23. Les DOM-TOM (Départements d'outre Mer-Territoires d'outre Mer)
