Zelf elektriciteit opwekken met je Franse huis

 

Mede dankzij een groeiend bewustzijn bij de Franse overheid wordt er steeds meer gebruik gemaakt van alternatieve vormen van opwekking van energie en verwarming van water door particuliere huishoudens. Ook fiscaal is het steeds aantrekkelijker geworden om hierin investeringen te doen. In deze bijdrage wordt uitleg gegeven over een onderdeel van de duurzame energie voor particulieren: de netgekoppelde fotovoltaïsche installaties (PV – panneaux photovoltaiques) voor particulieren in Frankrijk. Netgekoppeld wil zeggen dat het niet gaat over de autonome installaties met accu’s en dergelijke, maar over PV-systemen die worden verbonden met het elektriciteitsnet.

Overigens dient men PV-installaties niet te verwarren met zonneboilersystemen die warm water leveren. Bij deze laatste systemen spreekt men over collectoren (die de zonnewarmte invangen), bij PV over panelen (die het zonlicht invangen en omzetten in elektriciteit). De Franse markt voor zonne-energie bij de opwekking van elektriciteit bedraagt nog een schrale 45 megawatt, waarvan bijna de helft op de zonovergoten DOM-eilanden ver van Frankrijk. Zonne-energie voor het verwarmen van water is vorig  jaar met 15% gestegen tot een vermogen van 226 MW en beslaat een oppervlakte van 323.000 m² aan collectoren.

Zonnige toekomst voor de industrie Ondanks de economische teruggang ziet de Franse industrie voor de opwekking van elektriciteit door zonne-energie er zonnig uit. Men verwacht dit jaar vele nieuwe arbeidsplaatsen te kunnen scheppen. De sector zit te springen om technici en verkopers om de markt, die met 100% kan groeien, te kunnen bedienen. Volgens de onderneming Soler kan de terugverdientijd van een investering dankzij de mooie terugleverprijs door de EDF en de belastingfaciliteiten van de overheid inmiddels worden teruggebracht tot zeven à 10 jaar. Volgens de milieuplannen van de overheid moet in 2020 het opgesteld vermogen van fotovoltaïsche stroom zijn opgevoerd tot 5,4 gigawatt.

Wat is een PV-systeem?

Een PV-systeem bestaat uit zonnepanelen die onder invloed van zonlicht gelijkstroom opwekken van 12 of 24 volt. Deze stroom wordt in de omvormer (onduleur) omgezet in 220-230 Volt wisselstroom  zoals dat in een gewoon huisnet ook bestaat. De kabel die van de omvormer afkomt, moet via een aparte elektriciteitsgroep worden verbonden met de meter in de meterkast. Door de hoge terugleververgoeding in Frankrijk wordt in de meeste gevallen alle opgewekte stroom teruggeleverd aan het net (EDF) en wordt een tweede meter (compteur de revente) geplaatst die de uitgaande stroom meet (zie afbeelding 1).

 

afbeelding 1

 

De EDF staat ook toe dat de zonnestroom wordt afgegeven aan het bestaande huisnet, waarbij de zonnestroom eerst zelf wordt geconsumeerd en alleen bij overproductie teruggaat in het net via de bestaande meter (zie hieronder bij Terugleveropties). 

De grootte van een PV-systeem wordt uitgedrukt in Wattpeak (Wp). In het Frans noemt met dit Wattcrête (Wc). Als het PV-systeem bestaat uit bijvoorbeeld 18 panelen van 165 Wc dan heeft het systeem dus een totaal peakvermogen van bijna 3000 Wc of 3 kWc.

 

(Financieel) rendement PV-systeem.

Om erachter te komen of een PV-systeem financieel interessant kan zijn, is het logisch om eerst te kijken naar het technische rendement, dat wil zeggen hoe men de zonnepanelen kan plaatsen om zoveel mogelijk zonlicht in te vangen. Kijk dan vooral naar de richting en de hellingshoek van het dak of andere ondergrond (gevel, op de grond, zonwering etc.). Optimaal is een dak gericht op het zuiden met een hellingshoek van 36°. Zie verder de tekening afbeelding 2.

afbeelding 2

 

Voorts is het van belang dat de zonnepanelen het hele jaar door, dus bijvoorbeeld ook in de winter met een relatief laag staande zon, onbeschaduwd blijven. Let dus op bomen, omstaande gebouwen, schoorstenen etc. Bedenk daarbij dat de cellen in een zonnepaneel en de zonnepanelen als geheel in een keten aan elkaar zijn gekoppeld in strings. Indien een deel van één paneel is beschaduwd,  zal de gehele string een flink lagere opbrengst geven. Uiteraard is de opbrengst ook afhankelijk van de gemiddelde jaarlijkse zoninstraling. Het zal  niet verbazen dat een zonnepaneel in het zuiden van Frankrijk gunstiger is dan in het noorden. Zie afbeelding 3.  

 

 

afbeelding 3

 

Naast de overweging om de inverstering voor het behoud van het milieu te doen, kan men zich afvragen of de PV-installatie financieel interessant is. Vooral door het actieve beleid van de Franse overheid sinds 2006 kan daar in de meeste gevallen bevestigend op worden geantwoord. Er bestaat een aantal zeer interessante financiële regelingen, te weten de crédit d’impôt (alleen voor particulieren), de terugleververgoeding van het EDF en mogelijk aanvullende aanschafsubsidies van regio’s en soms departementen en in een enkel geval een gemeente.

Doordat deze subsidies voor een groot deel stapelbaar zijn, kan het in een zeer gunstig geval voorkomen, met name wanneer er een flinke regionale subsidie is, dat men in het zuiden van Frankrijk het systeem al binnen 4 jaar heeft terugverdiend. Maar dan moet alles wel meezitten.

 

Rekenvoorbeelden

Als er geen enkele subsidie van toepassing is kan men uiteraard nog steeds een PV-systeem installeren en aan het net koppelen, in dit geval voor eigen gebruik. Je hebt dan dus vermeden kosten doordat je deze stroom niet meer hoeft te kopen. Gelet op de stroomprijzen in Frankrijk is er dan sprake van een terugverdientijd van meer dan 30 jaar, niet zo rendabel dus.

Rekenvoorbeeld optimale situatie: Languedoc-Roussillon (met aanvullende subsidie en optimaal dak)		Kosten	€
Systeemvermogen totaal	3,00 kWc	PV-systeem	15 269
Zoninstralingsfactor	1340 kWh/kWc	montage	2 190
Orientatiefactor dak	100% Zuid, 36°	Totaal HT	17 459
Werkelijke stroomproductie	1340 kWh/kWc	TVA 19,6%
Jaarlijkse opbrengst systeem	3980 kWh	Totaal TTC	20 880
Terugleververgoeding EDF	0,55* €/kWh	Subsidies
Jaarlijkse vergoeding	€ 2 189	Regio	6 000
		Crédit d'impôt	6 507
		Netto kosten	8 373
Terugverdientijd (netto kosten/jaarlijkse vergoeding)	3,8 jaar
Rendement over 20 jaar	€
Vergoedingen EDF	43 778
Uitgaven	8 373
Resultaat financieel	35 404
Resultaat elektriciteitsproductie	79 596 kWh
Resultaat milieu (vermeden CO2 uitstoot)	55 717 kg

Rekenvoorbeeld sub-optimale situatie: Nord-Pas de Calais (zonder aanvullende subsidie en sub-optimaal dak)		Kosten	€
Systeemvermogen totaal	3,00 kWc	PV-systeem	15 269
Zoninstralingsfactor	1340 kWh/kWc	montage	2 190
Orientatiefactor dak	0,85 West, 15°	Totaal HT	17 459
Werkelijke stroomproductie	808 kWh/kWc	TVA 19,6%
Jaarlijkse opbrengst systeem	2398 kWh	Totaal TTC	20 880
Terugleververgoeding EDF	0,55* €/kWh	Subsidies
Jaarlijkse vergoeding	€ 1 319	Regio	0
		Crédit d'impôt	9 131
		Netto kosten	11 750
Terugverdientijd (netto kosten/jaarlijkse vergoeding)	8,9 jaar
Rendement over 20 jaar	€
Vergoedingen EDF	26 381
Uitgaven	11 750
Resultaat financieel	14 631
Resultaat elektriciteitsproductie	47 966 kWh
Resultaat milieu (vermeden CO2 uitstoot)	33 576 kg

* voorbeeldprijzen van 2008; de gedetailleerde tarieven vanaf 2010 zijn te vinden op deze website

Particulieren behoeven geen bouwvergunning aan te vragen bij het plaatsen van fotovoltaïsche zonnepanelen voor de opwekking van elektriciteit als de maximumproductie beneden de 3 kilowatt blijft en de panelen niet meer dan 1,80 boven de grond steken. Een simpele vergunning (déclaration préalable) is nodig als de panelen worden geplaatst in een gevoelig gebied. Nadere informatie op de site van Ademe.
Het tarief 2009 is voor de levering aan EDF 32,823 centimes per kWh en 60,176 centimes als de panelen zijn geïntegreerd in de bouw. 

Regionale subsidie

Enkele regio’s bieden een aanschafsubsidie op netgekoppelde zonnestroomsystemen voor zowel particulieren als bedrijven. Per regio gelden andere voorwaarden. De subsidie is soms gekoppeld aan de systeemgrootte (in Wp), soms wordt een percentage van het totale aanschafbedrag uitgekeerd, soms wordt een andere berekening gehanteerd. In de meeste gevallen hoeft men niet permanent ter plekke te wonen, dus ook tweede huizen kunnen voor een subisidie in aanmerking komen. Belastingaftrek voor installaties op tweede huizen is niet mogelijk.
De looptijden en de voorwaarden van de diverse subsidieregelingen veranderen voortdurend. Zie voor een overzicht over mogelijke subsidie in de eigen regio de internetsite. Het is aan te bevelen om altijd even contact op te nemen met de regionale overheidsinstantie Ademe. De subsidie verloopt meestal via dit orgaan en daar is men dus op de hoogte van de laatste stand van zaken en de voorwaarden.

---

EDF betaalt minder voor ingekochte stroom

Via een arrest heeft de overheid nieuwe tarieven vastgesteld die de EDF zal hanteren bij het terugkopen van elektrische stroom, opgewekt door particulieren en ondernemingen. De kosten werden te hoog en op steeds grotere schaal werd misbruik gemaakt van het profijtelijke systeem. Bij het bekendworden van regeringsplannen om het tarief te verlagen dat EDF hanteert bij het betalen van ingekochte stroom, is het aantal aanvragen voor de installatie van fotovoltaïsche cellen geëxplodeerd.

Er zijn zelfs gevallen bekend, waarin lege, grote schuren werden voorzien van de panelen met het uitsluitende doel om geld te verdienen via de hoge teruglevertarieven. Die speculatieve golf - de overheid spreekt van misbruik - zou € 2,8 miljard extra middelen vergen van de EDF. Nogal wat bouwers van opslagplaatsen en supermarchés hebben gerekend op de hoge vergoedingen van de EDF en zeggen bij een prijsverlaging in ernstige problemen te komen. In de laatste twee maanden van 2009 kwamen dagelijks gemiddeld 3000 aanvragen om een contract met de EDF af te sluiten. De zeer hoge prijs van ruim 60 centimes (één van de hoogste in Europa) die particulieren ontvangen, zou de EDF te veel geld gaan kosten en kan bij het groeiende aanbod niet worden gefinancierd door de overige klanten. Deze moeten die extra betalen als bijdrage in de ontwikkeling van nieuwe vormen van opwekking via de CSPE, Contribution au service public de l'électricité.) Om de extra kosten van de talrijke nieuwe aanvragen te kunnen blijven betalen, zouden de facturen voor de overige klanten met 10% omhoog moeten gaan. EDF verkoopt stroom tegen een gemiddelde prijs van 10 centimes.

De overheid heeft nu enkele maatregelen genomen en heeft een andere tariefstructuur vastgesteld. Bovendien worden aanvragen die na 1 november vorig jaar zijn ingediend, niet in behandeling genomen. Men zal een nieuwe aanvraag moeten doen onder de nieuwe voorwaarden. Boosheid alom bij de bedrijven die de panelen vervaardigen en installeren.

De nieuwe tarieven tot 2012: 58 eurocentimes (was ruim 61 centimes) voor  geïntegreerde fotovoltaïsche cellen in woningen, scholen en gezondheidsdiensten (50 centimes kWh voor), 42 centimes bij eenvoudiger geïntegreerde installaties voor de overige gebouwen (vooral landbouwschuren, stallen e.d.) en 31,4 centimes voor losse panelen in de meest zonrijke gebieden, 37,7 centimes in de minst zonrijke gebieden. Het laatste onderscheid (een tabel per departement is in de wet opgenomen) is gemaakt om een betere spreiding over het land te bewerkstelligen. Vanaf juni 2012 zullen de tarieven jaarlijks met 10% verder dalen.

 

Print dit artikel

RSS feeds